" သင့္၏ မိုဘိုင္းဖံုး ဘေရာ္စာတြင္ www.rohingyanewsbank.com ကို ရိုက္၍ အလြယ္တကူ ဖတ္ရွဳ နိုင္ပါသည္ "

Monday, December 30, 2019

ICJ တြင္ ျမန္မာနိုင္ငံ တရားရင္ဆိုင္ရမႈႏွင့္ လူထုေထာက္ ခံပြဲမ်ား

ELEVEN 
30 DECEMBER 2019
ဆန္းမိုးထြန္း
ဒီဇင္ဘာ ၁၁ ရက္တြင္ သည္ဟိတ္ၿမိဳ႕ ICJ တရား႐ုံး တရားသူႀကီးမ်ားေရွ႕ေမွာက္၌ နိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေျပာၾကားေနစဥ္ (Photo: AFP)
 
ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္း ေမာင္ေတာေဒသတြင္ အာဆာအဖြဲ႕၏ အၾကမ္းဖက္ တိုက္ခိုက္မႈၿပီးေနာက္ပိုင္း ဘဂၤါလီမ်ားအေပၚ ျမန္မာနိုင္ငံက လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ စြပ္စြဲခ်က္ျဖင့္ ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံသည္ အျပည္ ျပည္ ဆိုင္ရာတရား႐ုံး(ICJ) ၌ နိုဝင္ဘာ ၁၁ ရက္က ျမန္မာနိုင္ငံကို တရားစြဲဆိုခဲ့ၿပီး ႏွစ္ နိုင္ငံေလၽွာက္လဲ ခ်က္ၾကား နာမႈကို နယ္သာလန္နိုင္ငံ သည္ဟိဂ္ၿမိဳ႕ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ တရား႐ုံး(ICJ)တြင္ ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္မွ ၁၂ ရက္အထိ ၾကားနာခဲ့သည္။ ထိုသို႔အမႈၾကားနာေနစဥ္အတြင္း နိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံ ပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ ဆန္း စုၾကည္ကို ေထာက္ခံသည့္အေနျဖင့္ လူေပါင္းသိန္းႏွင့္ခ်ီ၍ ျမန္မာနိုင္ငံအႏွံအျပားတြင္ ေထာက္ခံ ဆႏၵ ၿပပြဲ မ်ားျပဳလုပ္ခဲ့ၾကသည္။
ျမန္မာနိုင္ငံအေနျဖင့္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတရား႐ုံးတြင္ ပထမဆုံး အႀကိမ္တ ရား စြဲဆိုခံရသည့္အေပၚ သြားေရာက္ရင္ဆိုင္သည့္ နိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ျမန္မာျပည္သူမ်ားက တခဲနက္ေထာက္ခံပြဲမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည့္အတြက္ ၂၀၁၉ ခုႏွစ္ အတြင္း ထင္ရွားသည့္ ၿဖစ္ ရပ္တစ္ခုအျဖစ္ Weekly Eleven ဂ်ာနယ္က ေဖာ္ျပလိုက္ရပါသည္။

ဘဂၤါလီမ်ားအေပၚ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္ သည္ဆိုေသာ စြပ္စြဲခ်က္ျဖင့္ အစၥလာမၼစ္ ၅၇ နိုင္ငံျဖင့္ ဖြဲ႕စည္း ထား ေသာ အစၥလာမၼစ္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးအဖြဲ႕ (OIC) ကိုယ္စား ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံက နယ္သာလန္နိုင္ငံသည္ ဟိဂ္ၿမိဳ႕ရွိ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ တရား႐ုံး (ICJ) တြင္ ျမန္မာနိုင္ငံကို တရားစြဲဆိုခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။

အမႈဖြင့္ရျခင္း၏ အဓိကစြပ္စြဲခ်က္သည္ ရခိုင္ျပည္နယ္တြင္ ဘဂၤါလီမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ အေနျဖင့္ ၁၉၄၈ ကုလသမဂၢ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈဆိုင္ရာ ဆုံးျဖတ္ခ်က္ကို ခ်ိဳးေဖာက္ခဲ့ေၾကာင္း ဂမ္ဘီ ယာနိုင္ငံက ဆိုသည္။

ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံသည္ အာဖရိကတိုက္ အေနာက္ပိုင္းတြင္ တည္ရွိသည့္ နိုင္ငံငယ္ေလးျဖစ္ၿပီး ကုလသမဂၢ အဖြဲ႕ဝင္နိုင္ငံျဖစ္သည့္အျပင္ အစၥလာမၼစ္ပူးေပါင္းေဆာင္ ရြက္ေရးအဖြဲ႕ (OIC) တြင္လည္း အဖြဲ႕ဝင္ နိုင္ငံ တစ္နိုင္ငံ ျဖစ္သည္။

ICJ ဆိုသည္မွာ

အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတရား႐ုံး (ICJ) ကို ကမၻာ့ခုံ႐ုံး ( World Court) ဟုလည္း ရည္ညႊန္းေခၚဆိုသည္။ ကုလ သမဂၢ၏ တရားစီရင္ေရးဆိုင္ရာ ပင္မအဖြဲ႕အစည္းျဖစ္ၿပီး အဓိကလုပ္ငန္း တာဝန္ႏွစ္ရပ္ကို ေဆာင္ ရြက္ သည္။

ပထမတာဝန္မွာ ကုလသမဂၢအဖြဲ႕ဝင္ နိုင္ငံမ်ား တစ္နိုင္ငံႏွင့္ တစ္နိုင္ငံအၾကား ဥပေဒေၾကာင္းအရ အျငင္း ပြား မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚပါက လက္ခံၾကားနာ ေျဖရွင္းေပးရန္ျဖစ္သည္။

ဒုတိယတာဝန္မွာ ကုလသမဂၢအဖြဲ႕ အစည္းတစ္ရပ္ရပ္က နိုင္ငံတကာဥပေဒႏွင့္ပတ္သက္၍ မည္သို႔မည္ပုံ ေဆာင္ရြက္ သင့္သနည္း၊ ယင္းကဲ့သို႔ ေဆာင္ရြက္နိုင္ပါသလား အစရွိသျဖင့္ ဥပေဒပိုင္းဆိုင္ရာ အကူအညီ ေတာင္းခံမႈမ်ားအတြက္ အႀကံဉာဏ္ေပးရန္ျဖစ္သည္။

ျမန္မာနိုင္ငံသည္ ကုလသမဂၢ၏ ၁၉၄၈ ခုႏွစ္ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ တားဆီးေရးႏွင့္ အျပစ္ေပးေရးဆိုင္ရာ သေဘာတူညီခ်က္၌ ပါဝင္လက္မွတ္ေရးထိုးထားသည့္နိုင္ငံျဖစ္ေသာ္လည္း သေဘာတူစာခ်ဳပ္ပါ အခ်က္ မ်ား အတိုင္းေဆာင္ရြက္ရန္ ပ်က္ကြက္သည့္နိုင္ငံအျဖစ္ ဂမ္ဘီယာက တရားလိုနိုင္ငံလုပ္ၿပီး အမႈဖြင့္ ထား ၿခင္းျဖစ္သည္။

ဂ်ီနိုဆိုက္ကြန္ဗင္းရွင္းဟု ေခၚသည့္ ယင္းကုလသမဂၢ သေဘာတူညီခ်က္တြင္ ျမန္မာနိုင္ငံသည္ ၁၉၅၆ ခုႏွစ္ ၌ အဖြဲ႕ဝင္နိုင္ငံ ျဖစ္လာသည္။ ယင္းသေဘာတူညီခ်က္အရ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈဟူသည္ နိုင္ငံတကာ ဥပ ေဒအရ ရာဇဝတ္မႈေျမာက္ၿပီး မိမိနိုင္ငံ၌ အျဖစ္မခံဘဲ တားဆီးရမည့္ တာဝန္ရွိသကဲ့သို႔ ျဖစ္လာလၽွင္ လည္း အေရးယူရမည္ဟု ဆိုထားသည္။

အစိုးရ အစီအစဥ္

အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတရား႐ုံး (ICJ)၌ ျမန္မာနိုင္ငံကို တရားစြဲဆိုထားျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ နိုင္ငံေတာ္၏ အ တိုင္ ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဦးေဆာင္ၿပီး ျပန္လည္တုံ႔ျပန္ရန္ စီစဥ္ေဆာင္ရြက္ထားရွိမႈ အေျခ အေနကို နိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ႐ုံး ဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္ တင့္ေဆြႏွင့္ အျပည္ျပည္ ဆိုင္ရာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္တင္တို႔က သမၼတ အိမ္ေတာ္တြင္ နိုဝင္ဘာ ၂၃ ရက္က ရွင္းလင္းတင္ျပခဲ့သည္။

ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံ၏ စြပ္စြဲခ်က္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ နိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ႐ုံးဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္တင့္ေဆြက ရွင္းလင္းရာတြင္ ျမန္မာနိုင္ငံသည္ ရခိုင္ျပည္နယ္မွ ေနရပ္စြန႔္ခြာသည့္ လူမ်ိဳးစုအေပၚ ဖိႏွိပ္ဆက္ဆံမႈမ်ားကို ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္း၊ ယင္းလူမ်ိဳးစု၏ တရားဝင္ရပိုင္ခြင့္မ်ားကိုေပးရန္ ျငင္းဆန္ခဲ့ျခင္း၊ ၎တို႔အေပၚဆန႔္က်င္သည့္ အမုန္းတရားမ်ားကို ၀ါဒျဖန႔္ျခင္း၊ ယင္းလူမ်ိဳးစုမ်ားကို အစုအဖြဲ႕ တစ္ခုအျဖစ္ ပစ္မွတ္ထားၿပီး အစုလိုက္အျပဳံလိုက္ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္ မႈမ်ား က်ဴးလြန္ေနျခင္း၊ နယ္ေျမရွင္း လင္းသည့္ စစ္ဆင္ေရးမ်ားကို ၂၀၁၇ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္၂၅ ရက္က ျပန္လည္စတင္ခဲ့ျခင္း၊ ယင္း လူမ်ိဳးစုအ ေပၚ တြင္ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ ႏွင့္ ၿခိမ္းေျခာက္မႈမ်ား ဆက္လက္ျဖစ္ပြား ေနျခင္း စသည့္အေၾကာင္း မ်ားျဖစ္ ေၾကာင္း ေျပာၾကားသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံ၏ေတာင္းဆိုခ်က္မ်ားတြင္ ျမန္မာနိုင္ငံသည္ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ ရာဇဝတ္မႈ၊ ကာကြယ္ျခင္း ႏွင့္ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ျခင္းဆိုင္ရာ ကြန္ဗင္းရွင္း (လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈဆိုင္ရာကြန္ဗင္းရွင္း ၁၉၄၈) ၏ ပုဒ္မ ၁၊ ၂၊ ၃၊ ၄၊ ၅ ႏွင့္ ၆ အရ လိုက္နာေဆာင္ရြက္ရမည့္ စည္းမ်ဥ္းမ်ားကို ခ်ိဳးေဖာက္ သည့္အ တြက္ တိုက္ရိုက္သို႔မဟုတ္ သြယ္ဝိုက္ၿပီးတာဝန္ရွိေၾကာင္း ဆိုသည္။

ထို႔ျပင္ ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံ၏ေလၽွာက္ ထားခ်က္တြင္ ျမန္မာနိုင္ငံသည္ ပုဒ္မ(၃)၊ အပိုဒ္ခြဲ(က)အရ လူမ်ိဳးတုံး သတ္ ၿဖတ္မႈက်ဴးလြန္ျခင္း ၊ ပုဒ္မ(၃)၊ အပိုဒ္ခြဲ(ခ)အရ လူမ်ိဳး တုံးသတ္ျဖတ္မႈ က်ဴးလြန္ရန္လၽွို႔ဝွက္ႀကံ စည္ ၿခင္း၊ ပုဒ္မ(၃)၊ အပိုဒ္ခြဲ(ဂ) အရ လူမ်ိဳး တုံးသတ္ျဖတ္မႈက်ဴးလြန္ရန္ လႈံ႔ေဆာ္ျခင္း ႏွင့္စီမံညႊန္ၾကားျခင္း၊ ပုဒ္ မ(၃)၊ အပိုဒ္ ခြဲ(ဃ)အရ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈက်ဴးလြန္ရန္ ႀကံစည္ျခင္း၊ ပုဒ္မ(၃)၊ အပိုဒ္ခြဲ(င)ကို ခ်ိဳး ေဖာက္ ၿပီး လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈတြင္ ပါဝင္ က်ဴးလြန္ျခင္း၊ ပုဒ္မ(၁)အရ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ ျဖတ္မႈကိုတားျမစ္ရန္ ပ်က္ ကြက္ျခင္း၊ ပုဒ္မ (၁)၊ ပုဒ္မ(၄)ႏွင့္ ပုဒ္မ (၆)အရ လူမ်ိဳးတုံး သတ္ျဖတ္မႈအေပၚအျပစ္ေပးရန္ ပ်က္ကြက္ ျခင္း၊ ပုဒ္မ(၅)အရ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ က်ဴးလြန္သူမ်ား (သို႔မဟုတ္) ပုဒ္မ(၃) တြင္ ျပ႒ာန္းထားသည့္ ျပစ္မႈမ်ား ကို က်ဴးလြန္သူ မ်ားအား ထိေရာက္သည့္ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္နိုင္ ရန္ လိုအပ္သည့္ျပ႒ာန္းထားမႈမရွိျခင္းတို႔ က်ဴးလြန္ခဲ့သည္ဟု စြပ္စြဲထားေၾကာင္း ျပည္ ေထာင္စုဝန္ႀကီးက ေျပာၾကားသည္။

အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္တင္က ရွင္းလင္းရာ တြင္ ICJ ၌ အမႈကို ေျဖရွင္းရာ၌ အခ်ိန္ကာလၾကာျမင့္ျခင္းေၾကာင့္ ၾကားျဖတ္စီမံေဆာင္ရြက္ခ်က္ (Provisional Measures) ကို ရက္တိုအတြင္း ခ်မွတ္ေပးရန္ ေတာင္းဆိုခဲ့ေၾကာင္း ေျပာၾကားသည္။ ထို႔ျပင္ ICJ ၏ စာခ်ဳပ္အပိုဒ္ ၅၃(၁)အရ တစ္ဖက္အမႈသည္ နိုင္ငံက တရား႐ုံးထံ သြားေရာက္အမႈမရင္ဆိုင္ျခင္း သို႔မ ဟုတ္ အမႈကိုကာကြယ္ေခ်ပျခင္း မရွိပါက တျခားတစ္ဖက္အမႈသည္နိုင္ငံက ၎တို႔ကိုအနိုင္ေပးရန္ တရား ႐ုံးသို႔ ေတာင္းဆိုနိုင္မည္ျဖစ္ေၾကာင္း ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး က ရွင္းျပသည္။

ျမန္မာနိုင္ငံအေနျဖင့္ ယင္းအမႈကို ရင္ ဆိုင္ေျဖရွင္းသြားရန္အတြက္ ကၽြမ္းက်င္သည့္ေရွ႕ေနမ်ား၊ ဥပေဒ အႀကံေပးမ်ား ငွားရမ္းထားၿပီး ICJ ၌ တရားစြဲဆိုခံထားရသည့္ အေရးကိစၥအားလုံးကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ေျဖရွင္းနိုင္ရန္ နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ျမန္မာနိုင္ငံ၏ ကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ခန႔္အပ္ထားသည့္အျပင္ နိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ႐ုံးဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ဦးေက်ာ္တင့္ေဆြကိုလည္း ပူးတြဲကိုယ္စားလွယ္အျဖစ္ ခန႔္အပ္ခဲ့သည္။

ထို႔ျပင္ နိုင္ငံေတာ္သမၼတ႐ုံးအေနျဖင့္ နိုင္ငံတကာ ရာဇဝတ္မႈ တရားစီရင္ေရးဆိုင္ရာ ကိစၥမ်ားကို ေျဖရွင္း ေဆာင္ရြက္နိုင္ရန္၊ လူသားအရင္းအျမစ္ ဖြံ့ၿဖိဳးတိုးတက္ေစရန္ ႏွင့္ သက္ဆိုင္ရာဝန္ႀကီးဌာနမ်ားထံ ဥပေဒ အေၾကာင္းအရ အႀကံျပဳနိုင္ရန္အတြက္ နိုင္ငံတကာရာဇဝတ္မႈတရားစီရင္ေရးဆိုင္ရာ အထူးအဖြဲ႕( Special Unit on International Criminal Justice) ကို ဖြဲ႕စည္းခဲ့သည္။

အဆိုပါနိုင္ငံတကာရာဇဝတ္မႈတရားစီရင္ေရးဆိုင္ရာ အထူးအဖြဲ႕ကို ျပည္ေထာင္စုေရွ႕ ေနခ်ဳပ္႐ုံးက ဦး ေဆာင္မည္ျဖစ္ၿပီး နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာန၊ ျပည္ေထာင္စုေရွ႕ေနခ်ဳပ္႐ုံး ႏွင့္ စစ္ဥပေဒခ်ဳပ္႐ုံးတို႔မွ ဥပေဒ ပညာရွင္မ်ားျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းခဲ့သည္။

သည္ဟိဂ္ၿမိဳ႕၌ သုံးရက္တာ ပထမေန႔ ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံ ေလၽွာက္လဲခ်က္

ျမန္မာနိုင္ငံက လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈဆိုင္ရာ ဂ်ီနိုဆိုက္ကြန္ဗင္းရွင္းကို ခ်ိဳးေဖာက္သည္ဟု ဂမ္ဘီယာ နိုင္ ငံအေနျဖင့္ စြပ္စြဲထားၿပီး ၾကားျဖတ္အစီအမံအမိန႔္ခ်ေပးရန္ ေတာင္းဆိုျခင္းကို နယ္သာလန္နိုင္ငံ သည္ ဟိဂ္ၿမိဳ႕ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတရား႐ုံး (ICJ) ၌ ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္က စတင္ၾကားနာ ခဲ့သည္။

ပထမဦးဆုံးအေနျဖင့္ ဂမ္ဘီယာအဖြဲ႕ ေခါင္းေဆာင္ အဘူဘာကာတမ္ဘာဒူးက မည္သည့္အတြက္ေၾကာင့္ တရားစြဲဆိုရသည္ကို စတင္ေျပာၾကားသည္။ ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံသည္ ကုလသမဂၢ၏ ဂ်ီနိုဆိုက္ကြန္ဗင္းရွင္းတြင္ လက္မွတ္ထိုးထားသည့္အတြက္ ဘဂၤါလီ(မူရင္းတြင္ ရိုဟင္ဂ်ာဟုေဖာ္ျပ) အေရးကိစၥ၌ ျမန္မာဘက္က ဂ်ီနို ဆိုက္ကြန္ဗင္း ရွင္းကိုလိုက္နာရန္ တာဝန္ပ်က္ကြက္ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ တရားစြဲရျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ဆိုသည္။

ထို႔ျပင္ အေမရိကန္ေရွ႕ေနအဖြဲ႕က ေရွ႕ေန ေပါလ္ရိုက္ဂနာအပါအဝင္ ေရွ႕ေနရွစ္ဦးခန႔္က ျမန္မာနိုင္ငံတြင္ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ အႏၲရာယ္ ဆက္ရွိေနသည္ဆိုၿပီး Provisional Measures ဟုေခၚသည့္ ၾကား ျဖတ္စီ မံေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ား ထုတ္ေပးနိုင္ရန္ ကုလသမဂၢ အခ်က္အလက္ရွာေဖြေရး အဖြဲ႕အစီရင္ခံ စာကိုကိုး ကား၍ ေလၽွာက္လဲခဲ့သည္။

ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံအေနျဖင့္က႑အလိုက္ ေလၽွာက္လဲခ်က္မ်ားေပးခဲ့သည္ကို ေတြ႕ရၿပီး ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံ ကိုယ္ စားလွယ္၏ အဖြင့္ေလၽွာက္လဲခ်က္၊ ဘဂၤါလီမ်ားလူမ်ိဳး တုံးသတ္ျဖတ္မႈႏွင့္ ဆက္လက္ရင္ဆိုင္ေနရေသာ စိုး ရိမ္ဖြယ္ရာအေျခအေန၊ ျမန္မာနိုင္ငံအေနျဖင့္ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္ရန္ ရည္ ရြယ္ခ်က္ရွိရွိေဆာင္ရြက္ေနမႈ၊ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈမ်ားေၾကာင့္ ဘဂၤါလီမ်ားရင္ဆိုင္ေနရသည့္ စိုးရိမ္ဖြယ္ရာအေျခအေန၊ ယင္းအေျခ အေနမ်ားေၾကာင့္ ၾကားျဖတ္တားဆီး မိန႔္ထုတ္ျပန္ရန္ လိုအပ္ေၾကာင္း စသည့္ အခ်က္မ်ားကို အေထာက္ အထားမ်ားျဖင့္ တင္ ျပခဲ့သည္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ေထာက္ခံႀကိဳဆိုပြဲ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕တြင္ ျပဳလုပ္စဥ္ (ဓာတ္ပုံ-ၾကည္နိုင္)


ဒုတိယေန႔ ျမန္မာနိုင္ငံ ေလၽွာက္လဲခ်က္
နယ္သာလန္နိုင္ငံ သည္ဟိဂ္ၿမိဳ႕က အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတရား႐ုံး(ICJ)တြင္ ဒီဇင္ဘာ ၁၁ ရက္က ဂမ္ဘီ ယာနိုင္ငံ၏ တရားစြဲဆိုမႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ျမန္မာနိုင္ငံဘက္က ေလၽွာက္လဲခ်က္ကို ၾကားနာခဲ့သည္။

ျမန္မာနိုင္ငံက ေလၽွာက္လဲခ်က္ေပးရာတြင္ နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာန ျပည္ေထာင္စုဝန္ႀကီး ေဒၚေအာင္ ဆန္းစုၾကည္က ဦးေဆာင္ ေလၽွာက္လဲခ်က္ေပးခဲ့ၿပီး ျမန္မာ အဖြဲ႕ကိုယ္စားျပဳေရွ႕ေန ပါေမာကၡ ဝီလ်ံရွား ဘတ္စ္၊ ခရစၥတိုဖာစတိတ္ကာႏွင့္ ပါေမာကၡ ဖီဘီအိုကိုဝါတို႔က က႑အလိုက္ ေလၽွာက္လဲခဲ့ၾကသည္။


ေလၽွာက္လဲခ်က္ေပးရာတြင္ ျမန္မာနိုင္ငံကိုယ္စားလွယ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က အဖြင့္ေလၽွာက္လဲျခင္း၊ ျမန္မာနိုင္ငံအစိုးရႏွင့္ တပ္မေတာ္အေနျဖင့္ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္ရန္ ရည္ရြယ္ခ်က္မရွိျခင္း၊ ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံ၏ ေလၽွာက္လဲခ်က္ကို လက္ခံစဥ္း စားရန္မသင့္ျခင္းႏွင့္ ရခိုင္ျပည္နယ္ရွိ အေျခအေနမ်ားသည္ ၾကားျဖတ္ တား ဆီးမိန႔္ ထုတ္ျပန္ရန္ မလိုျခင္း စသည့္အခ်က္မ်ားကို တင္ျပခဲ့သည္။

ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ICJ တရား႐ုံးတြင္ ဘဂၤါလီမြတ္စလင္မ်ားအေပၚ တပ္မေတာ္စစ္ဆင္ေရး ျပဳလုပ္ခဲ့ မႈႏွင့္ ပတ္သတ္၍ ခုခံေခ်ပရာတြင္ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္ရန္ ႀကံရြယ္ခ်က္ရွိသည္ဆိုသည့္အခ်က္ကို ျငင္း ဆို ေလၽွာက္လဲခဲ့သည္။ တပ္မေတာ္အေနျဖင့္ အင္အားကို အခ်ိဳးအစားမညီမၽွစြာ အသုံးျပဳခဲ့ျခင္း ရွိနိုင္ သည္ ဟု ဝန္ခံခဲ့ေသာ္လည္း ထိုသို႔လုပ္ေဆာင္ျခင္းသည္ လူနည္းစု အုပ္စုတစ္စုကို အျပတ္ရွင္းရန္ ႀကိဳးစားျခင္းျဖစ္ သည္ဟုဆိုျခင္းအေပၚ သက္ေသျပနိုင္ခဲ့ျခင္းမရွိေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ဆန္း စုၾကည္က ေျပာၾကားသည္။ တပ္ မေတာ္သည္ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္တြင္ ရာႏွင့္ခ်ီသည့္ ဘဂၤါလီမြတ္ စလင္ေသာင္းက်န္းသူမ်ား၏ တိုက္ခိုက္မႈ တစ္ရပ္ ကို တုံ႔ျပန္ျခင္းသာျဖစ္ေၾကာင္း ၎က အခိုင္အမာ ေျပာၾကားသည္။

ထို႔ျပင္ ကုလသမဂၢ အဖြဲ႕ဝင္နိုင္ငံမ်ားၾကားတြင္ အျငင္းပြားမႈမ်ားႏွင့္ပတ္သက္၍ ဆုံးျဖတ္ေပးရန္ ၁၉၄၆ ခုႏွစ္ က ထူေထာင္ခဲ့သည့္ တရား႐ုံးသည္ ၁၉၉၀ ျပည့္လြန္ႏွစ္မ်ားက ေဘာလ္ကန္စစ္ပြဲအတြင္း အရပ္ သားမ်ား အေပၚ အစုလိုက္အျပဳံလိုက္ရွင္းလင္းမႈကို လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈအျဖစ္ အတည္ျပဳေပးခဲ့ျခင္းမရွိေၾကာင္း ေဒၚေအာင္ ဆန္းစုၾကည္က ေထာက္ျပေျပာဆိုသည္။

ျမန္မာနိုင္ငံဘက္က ငွားရမ္းထားသည့္ ေရွ႕ေနသုံးဦးကလည္း နိုင္ငံတကာတရား႐ုံးက ဆုံးျဖတ္ထားၿပီးျဖစ္ သည့့္ ခရိုေအးရွား ႏွင့္ ဆာဘီးယားအမႈ၊ ေဘာ့စနီးယားႏွင့္ ဆာဘီးယားအမႈမ်ားကို ကိုးကားၿပီး လူမ်ိဳးတုံး သတ္ျဖတ္မႈဆိုသည့္ ရည္ရြယ္ခ်က္ မရွိေၾကာင္း ေထာက္ျပခဲ့သည္။

ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံ၏ တရားစြဲဆိုေရးလုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားသည္ ရိုးသားမႈမရွိေၾကာင္း ကို ျဖစ္စဥ္မ်ားႏွင့္ေျပာ ခဲ့သည့္အျပင္ ေနာက္ကြယ္၌ OIC အဖြဲ႕ ရွိေနၿပီး OIC သည္ ဂ်ီနိုဆိုက္ကြန္ဗင္းရွင္း စာခ်ဳပ္ဝင္မဟုတ္သည့္ အတြက္ အမႈကိုလက္မခံသင့္ေၾကာင္း ေခ်ပခဲ့သည္။ ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံက ၾကားျဖတ္တားဆီး အမိန႔္ထုတ္ေပး ရန္ ေလၽွာက္ထားျခင္းသည္ အေၾကာင္းအက်ိဳးမခိုင္လုံေၾကာင္း ေခ်ပခဲ့ သည့္အျပင္ ရခုုိင္ျပည္နယ္၏ လူမႈ စီးပြားေရးဆိုင္ရာ အကူအညီမ်ားကို နိုင္ငံတကာႏွင့္ ပူးေပါင္းၿပီး လုပ္ေဆာင္ေနေၾကာင္းကိုလည္း ေလၽွာက္ လဲခဲ့သည္။

တတိယေန႔ သို႔မဟုတ္ ႏွစ္နိုင္ငံေလၽွာက္လဲခ်က္

နယ္သာလန္နိုင္ငံ သည္ဟိဂ္ၿမိဳ႕ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတရား႐ုံးတြင္ ဒီဇင္ဘာ ၁၂ ရက္က ျမန္မာနိုင္ငံအေပၚ ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံဘက္က တရားစြဲဆိုထားမႈႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး ႏွစ္ဖက္အၿပီးသတ္ေလၽွာက္လဲခ်က္ကို ၾကားနာ ခဲ့သည္။

ျမန္မာနိုင္ငံတြင္ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္မႈမ်ား ရည္ရြယ္ခ်က္ရွိရွိ လုပ္ေဆာင္ခဲ့သည္ကို အေထာက္အထား သက္ေသမ်ားျဖင့္ တစ္ခ်က္ခ်င္းရွင္းသြားခဲ့ၿပီး လူမ်ိဳးတုံး သတ္ျဖတ္မႈအႏၲရာယ္သည္ ျမန္မာနိုင္ငံတြင္ ဆက္ ရွိေနသည့္အတြက္ Provisional Measures ဟုေခၚသည့္ ၾကားျဖတ္စီမံ ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားကို ICJ က အမိန႔္ထုတ္ ျပန္ေပးရန္ ဂမ္ဘီယာဘက္က ေလၽွာက္ထားခဲ့သည္။

ျမန္မာဘက္က ေလၽွာက္ထားရာတြင္ အခ်က္ႏွစ္ခ်က္ကိုေလၽွာက္ထားခဲ့ၿပီး ဂမ္ဘီယာမွ ႐ုံးေတာ္သို႔တင္ သြင္းထားသည့္ အမႈကိစၥအား ႐ုံးေတာ္စာရင္းမွ ပယ္ဖ်က္ေပးရန္ သို႔မဟုတ္ ဂမ္ဘီယာမွ ေတာင္းဆိုသည့္ ၾကားျဖတ္ စီမံေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ားအား ပယ္ခ်ေပးရန္တို႔ ျဖစ္သည္။

လူထုေထာက္ခံပြဲမ်ား

အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတရား႐ုံး (ICJ) တြင္ ျမန္မာနိုင္ငံ၏အက်ိဳးစီးပြားကာကြယ္ရန္ သြားေရာက္ေျဖရွင္းေန သည့္ နိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ႀကိဳဆိုေထာက္ခံပြဲမ်ားကို ရန္ကုန္ၿမိဳ႕ အပါအဝင္ တစ္နိုင္ငံလုံးရွိ ၿမိဳ႕ႀကီးမ်ား၌ လူဦးေရသိန္းႏွင့္ခ်ီလ်က္ ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္က ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

ICJ ၌ သြားေရာက္တရားရင္ဆိုင္ေနသည့္ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အား ေထာက္ ခံႀကိဳဆိုပြဲကို ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္က ရန္ကုန္ ၿမိဳ႕ ၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမေရွ႕ရွိ မဟာဗႏၶဳလပန္းၿခံ ေရွ႕တြင္ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

အဆိုပါအခမ္းအနားကို နိုင္ငံေတာ္သီ ခ်င္းျဖင့္ စတင္ဖြင့္လွစ္ၿပီး ျပည္ေထာင္စု ျမန္မာနိုင္ငံေတာ္ႏွင့္ နိုင္ငံ ေတာ္ အလံကို အေလးျပဳ၍ ဗုဒၶဘာသာ၊ ခရစ္ယာန္ဘာသာ၊ ဟိႏၵဴဘာသာ၊ အစၥလာမ္ဘာသာ၊ ဘဟာအီ ဘာသာ စသည့္ ဘာသာႀကီး ငါးဘာသာက ေပးပို႔သည့္ သဝဏ္လႊာမ်ားကိုဖတ္ၾကားျခင္း ႏွင့္ ဆုေတာင္း ေမတၱာပို႔သျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

ထို႔အတူျမန္မာနိုင္ငံအေပၚ ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံက ICJ ၌ တရားစြဲဆိုထားမႈႏွင့္ ပတ္သက္၍ နယ္သာလန္နိုင္ငံသို႔ သြားရာက္ ရင္ဆိုင္ေျဖရွင္းလ်က္ရွိသည့္ နိုင္ငံေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ႏွင့္အတူ ရပ္တည္ေၾကာင္း ေထာက္ခံအင္အားျပျခင္း အခမ္းအနားကို ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္က မႏၲေလးၿမိဳ႕၌ျပဳလုပ္ရာ အခမ္းအနားသို႔ လူအင္အား သုံးသိန္းေက်ာ္ တက္ေရာက္ ခဲ့သည္။

အဆိုပါအခမ္းအနားသို႔ မႏၲေလးတိုင္းေဒသႀကီးအစိုးရအဖြဲ႕ဝင္မ်ား၊ အစိုးရအဖြဲ႕ ဌာနဆိုင္ရာေပါင္းစုံမွ ဝန္ထမ္းအသီးသီး မ်ား၊ တကၠသိုလ္ေပါင္းစုံမွ ေက်ာင္းသား ေက်ာင္းသူမ်ား၊ အေျခခံပညာေက်ာင္းသား၊ ေက်ာင္းသူမ်ား၊ ၿမိဳ႕ခံျပည္သူလူထုမ်ားႏွင့္ တိုင္းရင္းသားမ်ားက ခ်ီတက္ေထာက္ခံျခင္းကို ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကသည္။

ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕တြင္လည္း ICJ ၌ နိုင္ငံေတာ္ကိုယ္စားဦးေဆာင္၍ သြားေရာက္ တရားရင္ဆိုင္ေနသည့္ နိုင္ငံ ေတာ္၏အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ေထာက္ခံပြဲကို ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္က ရွမ္း ျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႕ ႏွင့္ တိုင္းရင္းသားမ်ား အပါအဝင္ လူဦးေရ ၃၀၀၀ ေက်ာ္က ပါဝင္ ခ်ီတက္လမ္း ေလၽွာက္ ခဲ့ ၾကသည္။

ထို႔ျပင္ ဇလြန္ၿမိဳ႕၊ နတ္ေမာက္ၿမိဳ႕၊ ကေလးၿမိဳ႕၊ မုံရြာၿမိဳ႕၊ လြိဳင္ေကာ္ၿမိဳ႕၊ ေဖာင္းျပင္ ၿမိဳ႕၊ ထားဝယ္ၿမိဳ႕၊ ပခုကၠဴ ၿမိဳ႕၊ ၿမိတ္ႏွင့္ ေကာ့ေသာင္းၿမိဳ႕တို႔တြင္လည္း ဒီဇင္ဘာ ၁၀ ရက္က ICJ တရား႐ုံးတြင္ တရားရင္ ဆိုင္ေန သည့္ နိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္အား ေထာက္ခံပြဲမ်ားကို ျပဳလုပ္ခဲ့ၾကသည္။

အဆိုပါလူထုေထာက္ခံပြဲမ်ားကို ၾကည့္မည္ဆိုလၽွင္ ျမန္မာနိုင္ငံတြင္ ယခင္ကျပဳလုပ္ခဲ့ဖူးသည့္ ေထာက္ခံပြဲ မ်ား အနက္ လူထုေထာက္ခံမႈ အမ်ားဆုံးျဖစ္သည္ကို ေတြ႕ရွိ ရသည္။

အဘယ္ေၾကာင့္ဆိုေသာ္ ဘဂၤါလီမ်ား အေပၚ လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္သည္ဆိုေသာ စြပ္စြဲခ်က္ျဖင့္ အစၥလာမၼစ္ ၅၇ နိုင္ငံႏွင့္ ဖြဲ႕ စည္းထားေသာ အစၥလာမၼစ္ပူးေပါင္းေဆာင္ ရြက္ေရးအဖြဲ႕ (OIC) ကိုယ္စား ဂမ္ဘီယာ နိုင္ငံ က နယ္သာလန္နိုင္ငံ သည္ဟိဂ္ၿမိဳ႕ရွိ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတရား႐ုံး (ICJ) ၌ ျမန္မာ နိုင္ငံကို တရားစြဲဆို သည့္ ကိစၥတြင္ အစၥလာ မၼစ္ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးအဖြဲ႕ (OIC)က ေနာက္ကြယ္မွ ႀကိဳးကိုင္ေနျခင္း၊ ဘဂၤါလီအ ေရးတြင္ မဟုတ္မမွန္လုပ္ႀကံစြပ္စြဲမႈမ်ားႏွင့္ နိုင္ငံတကာက ဖိအားမ်ိဳးစုံေပးေနျခင္း၊ အစိုးရႏွင့္ တပ္မေတာ္အ ေပၚတြင္ နာဇီမ်ားႏွင့္ႏွိုင္းယွဥ္၍ေျပာဆိုေဝဖန္မႈမ်ား ရွိလာျခင္း စသည့္အေၾကာင္းအခ်က္မ်ားအေပၚတြင္ လူထုကကန႔္ကြက္သည့္အေနျဖင့္ ေထာက္ခံပြဲမ်ားကို တစ္ခဲနက္က်င္းပလာသည္ဟု ေကာက္ခ်က္ခ် နိုင္ သည္။

အခ်ဳပ္အားျဖင့္ဆိုရေသာ္ ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံ၏ တရားစြဲဆိုျခင္းတြင္ အစၥလာမၼစ္ ၅၇ နိုင္ငံျဖင့္ ဖြဲ႕စည္းထားေသာ အစၥလာမၼစ္ပူး ေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးအဖြဲ႕ (OIC) က ဂမ္ဘီယာနိုင္ငံ၏ ေနာက္တြင္ရွိေနၿပီး အစၥလာ မၼစ္နိုင္ ငံမ်ားက ဗုဒၶဘာသာ အမ်ားစု ေနထိုင္သည့္ ျမန္မာနိုင္ငံအေပၚ ဖိအားေပး တရားစြဲျခင္းပင္ျဖစ္သည္။

OIC ႏွင့္အတူ အေနာက္အုပ္စုမ်ားကလည္း လူမ်ိဳးတုံးသတ္ျဖတ္ျခင္းႏွင့္ လူ႔အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္ျခင္း ဟူ ေသာ ေခါင္းစဥ္ေအာက္တြင္ ျမန္မာနိုင္ငံကို လိုသလို ပုံေဖာ္ၿပီး ဖိအားေပးေနျခင္းသာ ျဖစ္သည္။

ထိုသို႔ေသာအေျခအေနတြင္ ျပည္သူ မ်ား က ICJ ၌ တရားသြားေရာက္ရင္ဆိုင္သည့္ နိုင္ငံေတာ္၏ အတိုင္ ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္အေပၚ တစ္ခဲနက္ ေထာက္ခံျခင္းသည္ အစိုးရႏွင့္ ျပည္သူတစ္ေသြး တည္း တစ္သားရွိေၾကာင္းကို ျပသရာေရာက္ေပသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ‘အေရးႀကီးၿပီ ေသြးစည္းၾကစို႔’ ဟူသည့္ စကားအတိုင္း ဘဂၤါလီအေရးတြင္က်ရာက႑မွ တာဝန္ ခဲ့ေက်ခဲ့ၾကသည့္ ျပည္သူမ်ား၏ စည္းလုံးညီညြတ္မႈအေပၚ ၂၀၁၉ခုႏွစ္အတြင္း ထင္ရွားသည့္ျဖစ္ရပ္ တစ္ခု အျဖစ္ ေဖာ္ျပလိုက္ရပါသည္။

လင့္၊https://news-eleven.com/article/151784

No comments:

Post a Comment

/* PAGINATION CODE STARTS- RONNIE */ /* PAGINATION CODE ENDS- RONNIE */