" သင့္၏ မိုဘိုင္းဖံုး ဘေရာ္စာတြင္ www.rohingyanewsbank.com ကို ရိုက္၍ အလြယ္တကူ ဖတ္ရွဳ နိုင္ပါသည္ "

Sunday, November 29, 2020

၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္ေရြးေကာက္ပြဲအလြန္ ျမန္မာ့နိုင္ငံျခားေရး – ပိုေနျမဲက်ားေနျမဲမူဝါဒ အလုပ္ျဖစ္နိုင္မည္လား

ISP China Desk
Khin Khin Kyaw Kyee
November 29, 2020

နိဒါန္း

အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ပါတီ (NLD) ဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ နိုဝင္ဘာ ၈ ရက္ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ တခဲနက္ အနိုင္ ရခဲ့တာေၾကာင့္ ေနာက္ထပ္ငါးႏွစ္စာ အစိုးရသက္တမ္းကို ထပ္မံ တာဝန္ယူမွာျဖစ္သလို ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ နိုင္ငံ ျခားဆက္ဆံေရးကို ဆက္လက္ဦးေဆာင္ ေမာင္းႏွင္ရမွာျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွာ ေရြးေကာက္ပြဲ NLD ပါတီ အနိုင္ရခဲ့တုန္းက ျမန္မာ့ နိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရးအခင္းအက်င္း ပိုမိုအားေကာင္းနိုင္တယ္ ဆိုတဲ့ ခန႔္မွန္း ေမၽွာ္ လင့္ခဲ့ခ်က္ေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အစိုးရအျဖစ္ တာဝန္ယူၿပီး မၾကာခင္မွာပဲ ရိုဟင္ဂ်ာအေရး ျဖစ္ပြား ခဲ့ တာေၾကာင့္ ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ နိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရးဟာ ၿပီးခဲ့တဲ့ ငါးႏွစ္တာကာလုံး ႐ုန္းကန္ေနခဲ့ရပါတယ္။ ဒါ့အ ၿပင္ အတိုက္အခံပါတီဘ၀တုန္းက ဆက္ဆံေရးေကာင္းမြန္ခဲ့တဲ့ အေနာက္နိုင္ငံေတြနဲ႔ ဆက္ဆံေရးဟာလည္း လူ႔အခြင့္ အေရးေဝဖန္မႈေတြေၾကာင့္ ျပန္လည္ေအးစက္လာခဲ့ၿပီး တ႐ုတ္နဲ႔ ေဒသတြင္းနိုင္ငံေတြကို ပိုမို အား ကိုးခဲ့တာ ေတြ႕ရ ပါတယ္။

ဒီေဆာင္းပါးမွာ ေရြးေကာက္ပြဲအလြန္ ျမန္မာ့နိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရးကို အဓိက ေဆြးေႏြးမွာျဖစ္ပါတယ္။ လာ မယ့္ ငါးႏွစ္တာကာလမွာ NLD အစိုးရဟာ ယခင္ငါးႏွစ္တုန္းက က်င့္သုံးခဲ့တဲ့ လက္ရွိ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒကို ပဲ ဆက္လက္ ကိုင္စြဲသြားမယ့္ပုံရွိပါတယ္။ အခုခ်ိန္မွာ ရိုဟင္ဂ်ာအေရး နိုင္ငံတကာဖိအားေတြေၾကာင့္ အေနာက္ နိုင္ငံေတြနဲ႔ ဆက္ဆံေရး ျပန္လည္ေကာင္းမြန္နိုင္တဲ့ အေနအထားရွိမေနပါဘူး။ တဖက္မွာလည္း အေမရိကန္ နိုင္ငံရဲ့ ၂၀၂၀ အလြန္ အစိုးရသစ္လက္ထက္ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒမွာ လစ္ဘရယ္ႏႈန္းစံေတြ၊ နိုင္ငံတကာစနစ္ ေတြဟာ ေရွ႕တန္း ေရာက္လာဖို႔ မ်ားတာေၾကာင့္ ကမၻာ့အင္အားႀကီးနိုင္ငံနဲ႔ ဆက္ဆံေရးဟာလည္း ပိုမိုခက္ခဲ လာနိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အစိုးရဒုတိယသက္တမ္းနိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရးမွာ ရိုဟင္ဂ်ာအေရးကို ျပင္းျပင္းထန္ ထန္ မေဝဖန္၊ ဖိအားမေပးတဲ့ တ႐ုတ္နဲ႔အျခားေဒသေတြဟာ ပိုမိုအေရးပါလာဖြယ္ရာရွိပါတယ္။

ဒါေပမယ့္ တ႐ုတ္နိုင္ငံနဲ႔ ဆက္ဆံေရးက ပ်ားရည္ဆမ္းကာလကို ေက်ာ္လြန္ခဲ့ပုံရၿပီး ၿပီးခဲ့တဲ့ငါးႏွစ္ကထက္ ပိုမို သက္ေရာက္မႈႀကီးမယ့္ ဖိအားေတြကို ရင္ဆိုင္လာရနိုင္ပါတယ္။ ဒါအျပင္ ကိုဗစ္ ကပ္ေရာဂါေဘး ေနာက္ဆက္ တြဲ စီးပြားေရး သက္ေရာက္မႈေတြကလည္း ျမန္မာနိုင္ငံမွာ တ႐ုတ္နိုင္ငံရဲ့ စီမံကိန္းႀကီးေတြကို အလ်င္အျမန္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ တြန္းအားေတြျဖစ္လာေစနိုင္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ အစိုးရသစ္ဟာ ျမန္မာနိုင္ငံ ၿပီးခဲ့တဲ ငါးႏွစ္တာကာလ နိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရးကို ေျခေျချမစ္ျမစ္ျပန္လည္ သုံးသပ္မႈေတြ ျပဳလုပ္ရပါေတာ့မယ္။ ပိုမို တက္ႂကြၿပီး လက္ဦးမႈရယူတဲ့ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒကို အေကာင္အထည္ေဖာ္နိုင္မွသာ နိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရး အ က်ပ္အတည္း ဝဲဂယက္ကေန ႐ုန္းထြက္နိုင္ဖို႔ ေမၽွာ္လင့္ရပါတယ္။

မီးစင္ၾကည့္က နိုင္ငံျခားေရး မူဝါဒ

၂၀၁၅ ခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲအၿပီး အစိုးရသစ္ကို ဖြဲ႕စည္းခ်ိန္မွာ  ျပည္တြင္းမွာေရာ၊ ျပည္ပမွာပါ ဩဇာတိကၠမ ႀကီးမားတဲ့ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကိုယ္တိုင္ နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးတာဝန္ကို ယူခဲ့ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ နိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရး ကမၻာမွာ ပိုမိုျဖန႔္က်က္လာနိုင္မယ္လို႔ ေမၽွာ္လင့္ခဲ့ၾကတာပါ။။ ဒါေပမဲ့ လက္ ေတြ႕မွာေတာ့ အစိုးရသစ္တက္ၿပီး မၾကာခင္မွာပဲ ေပၚေပါက္ခဲ့တဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာ အေရးေၾကာင့္ အေနာက္နိုင္ငံ ေတြ နဲ႔ ဆက္ဆံေရးေအးစက္ခဲ့ရၿပီး နိုင္ငံျခားေရးကိစၥရပ္ေတြမွာ ေဒသတြင္း နိုင္ငံေတြကို ပိုမိုအားျပဳခဲ့ရပါတယ္။ 

နိုင္ငံအလိုက္ျပန္ၾကည့္ရင္ တ႐ုတ္နိုင္ငံကို ေလးႀကိမ္နဲ႔ အမ်ားဆုံး သြားေရာက္ခဲ့ၿပီး ဂ်ပန္၊ စင္ကာပူနဲ႔ ဗီယက္နမ္နိုင္ငံကို သုံးႀကိမ္စီ၊ အိႏၵိယနိုင္ငံကို ႏွစ္ႀကိမ္ သြားေရာက္ခဲ့ပါတယ္။

 နိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ရဲ့ နိုင္ငံတကာခရီးစဥ္ေတြကို ျပန္ၾကည့္ရင္လည္း ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ နိုင္ငံျခား ဆက္ဆံေရးအေျခအေနကို ေပၚလြင္ေစပါတယ္။ အစိုးရအျဖစ္ စတင္တာဝန္ယူတဲ့ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္၊ ဧၿပီ ၁ ရက္က စၿပီး ၂၀၂၀ ျပည့္ႏွစ္၊ နိုဝင္ဘာအထိ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ဟာ နိုင္ငံေပါင္း ၃၀ ေက်ာ္ကို သြားခဲ့ပါ တယ္။ ဒါေပမဲ့ အေမရိကန္၊ ကေနဒါနဲ႔ အျခား အေနာက္ဥေရာပနိုင္ငံေတြကို သြားခဲ့တဲ့ ခရီးစဥ္ေတြအားလုံး ဟာ အစိုးရသစ္ရဲ့ ပထမႏွစ္ သက္တမ္းအတြင္းသာ ျဖစ္ပါတယ္။  ရိုဟင္ဂ်ာကိစၥအရွိန္ရၿပီးတဲ့ ၂၀၁၇ ခုႏွစ္၊ ဩ ဂုတ္ ေနာက္ပိုင္းမွာ အေနာက္နိုင္ငံေတြကို သြားေရာက္ျခင္း မရွိေတာ့ပါဘူး။ (၂၀၁၉ ခုႏွစ္၊ ႏွစ္ကုန္ပိုင္းမွာ နယ္သာလန္နိုင္ငံကို သြားခဲ့ေပမဲ့ ဒါဟာလည္း နိုင္ငံတကာခုံ႐ုံးမွာ လူမ်ိဳးတုန္းသတ္ျဖတ္မႈဆိုတဲ့ စြဲခ်က္ေတြကို ေျဖရွင္းဖို႔ သြားေရာက္ခဲ့ျခင္းျဖစ္ပါတယ္)။ တျခားသြားေရာက္ခဲ့တဲ့ ခရီးစဥ္ ၂၄ ခုမွာ အမ်ားစုက အာဆီယံနဲ႔ ေဒသတြင္းက အျခားနိုင္ငံေတြကို ျဖစ္ပါတယ္။ နိုင္ငံအလိုက္ျပန္ၾကည့္ရင္ တ႐ုတ္နိုင္ငံကို ေလးႀကိမ္နဲ႔ အမ်ား ဆုံး သြားေရာက္ခဲ့ၿပီး ဂ်ပန္၊ စင္ကာပူနဲ႔ ဗီယက္နမ္နိုင္ငံကို သုံးႀကိမ္စီ၊ အိႏၵိယနိုင္ငံကို ႏွစ္ႀကိမ္ သြားေရာက္ခဲ့ ပါတယ္။

ဒါေၾကာင့္ ေနာင္လာမယ့္ ႏွစ္ေတြမွာလည္း ရိုဟင္ဂ်ာ အေရးနိုင္ငံတကာဖိအားေတြရဲ့ အက်ိဳးဆက္ေၾကာင့္ ေပၚ ေပါက္လာတဲ့ တ႐ုတ္နဲ႔ ေဒသတြင္းနိုင္ငံေတြအေပၚ အားျပဳေသာ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒဟာ ႀကီးႀကီးမားမားေၿပာင္း လဲမယ့္ပုံ မရွိဘူးလို႔ ပဏာမသုံးသပ္ရပါတယ္။ အခုခ်ိန္မွာ သံတမန္ေရး ျပႆနာရဲ့ အရင္းခံျဖစ္တဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာ လူ႔အခြင့္အေရး ျပႆနာေတြကို နိုင္ငံတကာက လက္ခံနိုင္ေလာက္တဲ့ ေျဖရွင္းမႈမ်ိဳး ေပးနိုင္မယ့္ အေနအထား မ်ိဳး မရွိသလို နိုင္ငံတကာ ဖိအားေတြကို ေလၽွာ့ခ်နိုင္တဲ့ သံတမန္ေရး အားထုတ္ ေဆြးေႏြးမႈမ်ိဳးလည္း မေတြ႕ရ  ေသးပါဘူး။  ဒါ့အျပင္ NLD ပါတီရဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲ ေၾကညာစာတမ္းမွာ ေခတ္အဆက္ဆက္က စြဲကိုင္ခဲ့တဲ့ လြတ္လပ္တက္ႂကြၿပီး ဘက္မလိုက္တဲ့ နိုင္ငံျခားေရးအေျခခံမူေတြ၊ လြတ္လပ္စြာ အတူယွဥ္တြဲေနထိုင္ေရး မူ ငါး ရပ္ စတဲ့ အေျခခံမူေတြထက္ ေက်ာ္လြန္တဲ့ တိက်တဲ့ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒေတြ၊ မဟာဗ်ဴဟာေတြကို ခ်ျပတာ၊ ေဆြးေႏြးတာမ်ိဳး မေတြ႕ရေသးပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ NLD ဒုတိယသက္တမ္း နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒဟာလည္း တ႐ုတ္ နဲ႔ ေဒသတြင္းနိုင္ငံေတြကိုပဲ အဓိက အားထားရမယ့္အေနအထားမွာရွိပါတယ္။

 အေမရိကန္အစိုးရအေျပာင္းအလဲနဲ႔ လစ္ဘရယ္ႏႈန္းစံအေျချပဳနိုင္ငံျခားေရး

ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့  ၂၀၂၀ ေရြးေကာက္ပြဲ ရလဒ္ဟာ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒအေပၚ မ်ားစြာ သက္ေရာက္မႈ မရွိေပမယ့္ နို ဝင္ ဘာ ၃ ရက္က ျပဳလုပ္ခဲ့တဲ့ အေမရိကန္နိုင္ငံရဲ့ သမၼတေရြးေကာက္ပြဲမွာ လက္ရွိသမၼတ ေဒၚနယ္ထရမ့္ ရႈံး နိမ့္ၿပီး ဂ်ိဳးဘိုင္ဒန္က သမၼတ အျဖစ္အေရြးခံရတာေၾကာင့္ အေမရိကန္ရဲ့ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒမွာ အေျပာင္းအ လဲ ေတြ ႀကီးႀကီးမားမားရွိလာမွာပါ။

ထရမ့္လက္ထက္  အေမရိကန္နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒမွာ ျမန္မာနိုင္ငံဟာ မထင္မရွားရွိေနခဲ့သလို ရိုဟင္ဂ်ာ အေရး မွာ လည္း အထူးအာ႐ုံစိုက္မခံခဲ့ရပါဘူး။ ဒါေပမယ့္  ဘိုင္ဒန္ ဦးေဆာင္တဲ့ အစိုးရသစ္ရဲ့ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒမွာ ဒီမိုကေရစီေရး၊ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ လစ္ဘရယ္တန္ဖိုးႏႈန္းစံေတြကို ပိုၿပီးအေလးေပးလာမွာေၾကာင့္ ရိုဟင္ဂ်ာ အေရးဟာ အေမရိကန္ရဲ့ ျမန္မာမူဝါဒအေပၚ အဓိက လႊမ္းမိုးလာမယ့္ အလားအလာရွိပါတယ္။ သမၼတသစ္ လက္ထက္မွာ နိုင္ငံျခားေရး ဝန္ႀကီးအျဖစ္ လ်ာထားျခင္းခံရတဲ့ အန္တိုနီဘလင္ကန္ဟာ သမၼတ အိုဘားမား လက္ထက္မွာ ဒုတိယ နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးအျဖစ္ တာဝန္ထမ္းေဆာင္ခဲ့သူျဖစ္ၿပီး အဲ့ဒီအခ်ိန္ကတည္းက ျမန္ မာနိုင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္လာရင္ ရိုဟင္ဂ်ာအေရးကို အေလးထား ေဆြးေႏြးေနခဲ့သူလည္းျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ၿပီး ခဲ့တဲ့ ဩဂုတ္လတုန္းက ရိုဟင္ဂ်ာအေရးျဖစ္ပြားခဲ့တာ သုံးႏွစ္ျပည့္ၿပီျဖစ္ၿပီး ရိုဟင္ဂ်ာအေရးနဲ႔ပတ္သက္လို႔ တ ရားမၽွတမႈ ေဖာ္ေဆာင္နိုင္ေရး ေဆာင္ရြက္သြားမယ္ ဆိုၿပီး သူရဲ့ တြစ္တာမွာ ေရးခဲ့ပါေသးတယ္။ ဒီအခ်က္အ လက္ေတြကို သုံးသပ္ရင္ အေမရိကန္အစိုးရသစ္လက္ထက္မွာ ရိုဟင္ဂ်ာအေရးကို ပိုမို အာ႐ုံစိုက္လာဖြယ္ ရွိပါတယ္။

အေမရိကန္ရဲ့ တ႐ုတ္မူဝါဒမွာ ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ အေရးပါမႈ တိုးတက္လာနိုင္ေပမယ့္ ဒါဟာ အေမရိကန္ရဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာ အေရးအေပၚမွာ ထားရွိမယ့္ မူဝါဒအေပၚမွာ မ်ားစြာသက္ ရာက္နိုင္မွာမဟုတ္ပါဘူး။
အေမရိကန္နဲ႔ တ႐ုတ္နိုင္ငံအၾကား အားၿပိဳင္မႈေတြကေတာ့ အစိုးရသစ္လက္ထက္မွာလည္း ဆက္လက္ ရွိေန ဦးမွာ ျဖစ္ေပမဲ့ ဒီအားၿပိဳင္မႈေတြကို ကိုင္တြယ္တဲ့ ဗ်ဴဟာေတြ၊ နည္းနာေတြမွာေတာ့ ေျပာင္းလဲလာမွာ ျဖစ္ပါ တယ္။ အထူးသျဖင့္ နိုင္ငံတကာေရးရာေတြမွာ အေမရိကန္ရဲ့ ဦးေဆာင္မႈအခန္းက႑ကို ျပန္လည္ျမႇင့္ တင္ လာတာ၊ မဟာမိတ္ေတြနဲ႔ ပိုမို ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈေတြ ရွိလာနိုင္တာ၊ နိုင္ငံတကာ အဖြဲ႕အစည္း၊ အသင္းအ ပင္းေတြ ပိုမိုအားေကာင္းေရးကို ေဆာင္ရြက္လာမယ့္ အလားအလာေတြရွိပါတယ္။ အေမရိကန္ရဲ့ တ႐ုတ္မူဝါဒ မွာ ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ အေရးပါမႈ တိုးတက္လာနိုင္ေပမယ့္ ဒါဟာ အေမရိကန္ရဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာအေရးအေပၚမွာ ထားရွိ မယ့္ မူဝါဒအေပၚမွာ မ်ားစြာသက္ေရာက္နိုင္မွာမဟုတ္ပါဘူး။

ဒါေၾကာင့္ အေမရိကန္ အစိုးရသစ္ရဲ့ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒေတြ ခိုင္ခိုင္မာမာပုံေပၚမလာခင္မွာ ျမန္မာနိုင္ငံအေနနဲ႔ အေမရိကန္ရဲ့ ျမန္မာမူဝါဒကို သက္ရာက္ပုံေဖာ္နိုင္ဖို႔ သံတမန္ေရးရာအရ တက္ႂကြစြာႀကိဳးပမ္းသင့္ပါတယ္။ တခု သတိျပဳစရာက ဒီေဆာင္းပါးေရးသားေနတဲ့ နိုဝင္ဘာလ ၂၇ ရက္ေန႔ အထိ ျမန္မာနိုင္ငံဟာ အေမရိကန္ နိုင္ငံရဲ့ ေရြးေကာက္ခံသမၼတ ဂ်ိဳးဘိုင္ဒင္ကို ဝမ္းေျမာက္ေၾကာင္း သဝဏ္လႊာမပို႔ရေသးပါဘူး။ ျမန္မာနိုင္ငံအေ နနဲ႔ အေမရိကန္ အစိုးရသစ္ရဲ့ အာရွမူဝါဒ၊ တ႐ုတ္နိုင္ငံမူဝါဒေတြမွာ ရိုဟင္ဂ်ာအေရး နဲ႔ ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ အခန္း က႑ေတြ ကို ပုံေဖာ္လႊမ္းမိုးနိုင္ဖို႔ လက္ဦးမႈရယူၿပီး တက္တက္ႂကြႂကြ ခ်ိတ္ဆက္ေဆာင္ရြက္ဖို႔ အေရးတႀကီး လိုအပ္ေနပါၿပီ။

ပ်ားရည္ဆမ္းအလြန္ တ႐ုတ္နိုင္ငံနဲ႔ ဆက္ဆံေရး

အေနာက္နိုင္ငံေတြရဲ့ ဖိအားေတြ ျမင့္တက္လာတာနဲ႔အမၽွ ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ နိုင္ငံျခားေရးခ်ိန္ခြင္လၽွာဟာ တရုတ္ ဘက္ကို ပိုအေလးသာလာမွာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ျမန္မာ-တ႐ုတ္ ဆက္ဆံေရးရဲ့ ပထမငါးႏွစ္တာ ပ်ား ရည္ ဆမ္း ကာလ ၿပီးဆုံးၿပီး လာမယ့္ငါးႏွစ္အတြင္း ပိုၿပီးလက္ေတြ႕က်တဲ့ စိန္ေခၚမႈေတြကို ရင္ဆိုင္ လာရဖြယ္ရွိ ပါတယ္။

ၿပီးခဲ့တဲ့ ငါးႏွစ္ကာလအၿပီးမွာ တ႐ုတ္နိုင္ငံကအေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ တိုက္တြန္းေနတဲ့ ေက်ာက္ျဖဴ ေရနက္ ဆိပ္ကမ္းနဲ႔ အထူးစီးပြားေရးဇုန္စီမံကိန္း၊ ရန္ကုန္ၿမိဳ႕သစ္စီမံကိန္း၊ မူဆယ္-မႏၲေလး ရထားလမ္းစီမံကိန္း စတာ ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေဆြးေႏြးမႈေတြဟာ ေမၽွာ္မွန္းသေလာက္ ခရီးမေပါက္ဘဲ ၾကန႔္ၾကာမႈေတြရွိေနတာေၾကာင့္ တ႐ုတ္နိုင္ငံအေနနဲ႔ အားမလိုအားမရမႈေတြ ရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ျမန္မာနိုင္ငံဟာ တ႐ုတ္နဲ႔ ဆက္ဆံေရးကို ထိန္းညႇိဖို႔အတြက္ ဂ်ပန္၊ အိႏၵိယ စတဲ့ နိုင္ငံေတြနဲ႔ စီးပြားေရးအရ၊ လုံျခဳံေရးအရ အကူအညီေတြ ပူးေပါင္း ေဆာင္ရြက္မႈေတြ ျမႇင့္တင္ေနတာေၾကာင့္ ဒါဟာ တ႐ုတ္နိုင္ငံအတြက္ စိတ္အေႏွာက္အယွက္ ျဖစ္ေစနိုင္တဲ့ အေနအထားမွာရွိပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ဂ်ပန္နိုင္ငံ ရဲ့ အထူးကိုယ္စားလွယ္ျဖစ္တဲ့ မစၥတာ ဆာဆာကာဝါဟာ ကိုဗစ္-၁၉ ကပ္ေရာဂါရဲ့ အကန႔္အသတ္အေတြၾကားကပဲ ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲကိုလာေရာက္ ေလ့လာ ခဲ့ၿပီး နိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ၊ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္တို႔နဲ႔ ေတြ႕ခဲ့တာ၊ ျမန္မာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမွာ ပိုၿပီး ထဲထဲဝင္ဝင္ ပါဝင္လာတာေတြက တ႐ုတ္နိုင္ငံကို ရတက္မေအး ျဖစ္ေစနိုင္ပါတယ္။

တဖက္မွာလည္း ေရြးေကာက္ပြဲကာလအတြင္း ျမန္မာနိုင္ငံျပည္သူေတြအၾကား တ႐ုတ္ဆန႔္က်င္ေရး အာေဘာ္ ေတြ အေတာ္က်ယ္က်ယ္ျပန႔္ျပန႔္ ပ်ံ႕ႏွံ့ေနခဲ့ တာ လည္း သတိခ်ပ္စရာပါ။ ဒါက လက္ရွိအာဏာရပါတီျဖစ္တဲ့ အမ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႕ခ်ဳပ္(NLD)ပါတီသာ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ဆက္လက္အနိုင္မရင္ တ႐ုတ္နိုင္ငံရဲ့ ေျမပုံထဲမွာ ျမန္မာျပည္ပါသြားမယ္။ ျမန္မာေတြ တ႐ုတ္စာသင္ထားရေတာ့မယ္ စတဲ့ အာေဘာ္ေတြက လူမႈကြန္ရက္ သုံးစြဲသူေတြအၾကား ပ်ံႏွံ့ေနခဲ့တာပါ။

ဒါေၾကာင့္ NLD အစိုးရ ဦးေဆာင္မယ့္ ဒုတိယငါးႏွစ္သက္တမ္းမွာေတာ့ တ႐ုတ္နိုင္ငံအေနနဲ႔ သူတို႔ရဲ့ အက်ိဳး စီးပြား အေကာင္အထည္ေဖာ္ေရးကို ပထမငါးႏွစ္ကထက္ ပိုမိုတိုက္တိုက္တြန္းတြန္းရွိလာမယ္လို႔ သုံးသပ္ရပါ တယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံအေနနဲ႔ တ႐ုတ္ကို စီးပြားေရး၊ နိုင္ငံေရး၊ သံတမန္ေရးရာအရ ပိုမိုမွီခိုလာရတာေၾကာင့္ အေ လ်ာ့အတင္းလုပ္နိုင္တဲ့ အခြင့္အလမ္း နည္းပါးေနပါတယ္။ ႏွစ္နိုင္ငံဆက္ဆံေရးမွာ တ႐ုတ္နိုင္ငံက အသာစီး ရရွိေနတာေၾကာင့္ တ႐ုတ္ရဲ့ တြန္းအားေတြကို လြန္ဆန္ဖို႔ ပိုမိုခက္ခဲလာနိုင္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ ျမန္မာနိုင္ငံဟာ လည္း ကပ္ေဘးရဲ့ တိုက္ရိုက္သက္ေရာက္မႈျဖစ္တဲ့ ျပည္သူလူထုရဲ့ က်မ္းမာေရးဆိုင္ရာ ထိခိုက္မႈေတြသာမက ေနာက္ဆက္တြဲ ရိုက္ခတ္မႈေတြျဖစ္တဲ့ လူမႈစီးပြားသက္ေရာက္မႈေတြကိုပါ ခါးစည္းခံေနရတဲ့ နိုင္ငံ တနိုင္ငံ ျဖစ္ ပါ တယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံအေနနဲ႔ စီးပြားေရး ျပန္လည္ထူေထာင္ဖို႔အတြက္ ပမာဏႀကီးမားတဲ့ နိုင္ငံျခား ရင္းႏွီး ျမႇုပ္ ႏွံမႈေတြကို ပိုမိုလိုလားလာနိုင္ပါတယ္။ ဒါဟာ တ႐ုတ္နိုင္ငံရဲ့ စီးပြားေရးစႀကႍလမ္းစီမံကိန္းေတြ အတြက္ တြန္း အား တရပ္ျဖစ္လာနိုင္ပါတယ္။

တဖက္မွာလည္း ေရြးေကာက္ပြဲကာလအတြင္း ျမန္မာနိုင္ငံျပည္သူေတြအၾကား တ႐ုတ္ဆန႔္က်င္ေရး အာေဘာ္ ေတြ အေတာ္က်ယ္က်ယ္ျပန႔္ျပန႔္ ပ်ံ႕ႏွံ့ေနခဲ့တာလည္း သတိခ်ပ္စရာပါ။ ဒါက လက္ရွိအာဏာရပါတီျဖစ္တဲ့ အ မ်ိဳးသားဒီမိုကေရစီအဖြဲ႕ခ်ဳပ္(NLD)ပါတီသာ ေရြးေကာက္ပြဲမွာ ဆက္လက္အနိုင္မရင္ တ႐ုတ္နိုင္ငံရဲ့ ေျမပုံထဲမွာ ျမန္မာျပည္ပါသြားမယ္။ ျမန္မာေတြ တ႐ုတ္စာသင္ထားရေတာ့မယ္ စတဲ့ အာေဘာ္ေတြက လူမႈကြန္ရက္ သုံးစြဲ သူေတြအၾကား ပ်ံႏွံ့ေနခဲ့တာပါ။ အဲဒီေျပာဆိုခ်က္ေတြဟာ Subscribers ေသာင္းနဲ႔ သိန္းနဲ႔ခ်ီသလို ဗီဒီယိုၾကည့္ ရႈႏႈန္း သန္းနဲ႔ခ်ီရွိတဲ့ သတင္းဌာနအမည္ခံ ယူက်ဴ႕ခ်န္နယ္(Youtube Channel) တခ်ိဳ႕ကေန စတင္ပ်ံ႕ႏွံ့ လာ ခဲ့ၿပီး လူမႈကြန္ရက္သုံးစြဲသူေတြအၾကား ႏွစ္ၿခိဳက္မႈနဲ႔ မၽွေဝမႈေတြ ေသာင္းဂဏန္းရွိခဲ့ပါတယ္။ ဒီအာေဘာ္ေတြက တ႐ုတ္နိုင္ငံ အေပၚမွာရွိတဲ့ ျမန္မာျပည္သူေတြရဲ့ အျမင္ေတြကို ဘယ္ေလာက္အတိုင္းအတာထိ ထင္ဟပ္နိုင္မ လဲဆိုတာ တိုင္းတာရတာ ခက္ခဲေပမဲ့ တ႐ုတ္အေပၚမွာ အျပဳသေဘာမေဆာင္တဲ့ အျမင္ေတြက ျပည္သူလူ ထု အၾကားမွာ အေတာ္အတန္ရွိေနတယ္လို႔ ဆိုနိုင္ပါတယ္။ ဒီအခ်က္ေတြကလည္း တ႐ုတ္နိုင္ငံက တိုက္တြန္းေန တဲ့ စီးပြားေရး စႀကႍလမ္းစီမံကိန္းေတြ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ေရးမွာ ရင္ဆိုင္ရဖြယ္ရွိတဲ့ စိန္ေခၚမႈတရပ္ျဖစ္ ပါ တယ္။

ရိုဟင္ဂ်ာအေရးေၾကာင့္ ဆက္လက္ရွိေနဦးမယ့္ သံတမန္ေရးရာ အကန႔္အသတ္ေတြအၾကား တ႐ုတ္နိုင္ငံနဲ႔ ဆက္ဆံေရး ေကာင္းမြန္ေနဖို႔ လိုအပ္သလို တ႐ုတ္နိုင္ငံရဲ့ ဘက္မညီဆက္ဆံေရး ပိုမိုႀကီးထြားမလာေရး၊ ၿပီး ေတာ့ ျပည္သူလူထုရဲ့ တ႐ုတ္ဆန႔္က်င္ေရးအျမင္ေတြအၾကား တ႐ုတ္ရဲ့စီမံကိန္းေတြ အရွိန္အဟုန္နဲ႔ အေကာင္ အထည္ေဖာ္ေရး တြန္းအားေတြကို ဘယ္လိုကိုင္တြယ္မလဲဆိုတာဟာ လာမယ့္ငါးႏွစ္အစိုးရသက္တမ္း အ တြက္ စမ္းသပ္မႈတရပ္အျဖစ္ ဆက္လက္ရွိေနမယ္လို႔ သုံးသပ္ရပါတယ္။

အရင္ငါးႏွစ္ရဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲအျဖစ္နဲ႔ ပိုေနျမဲ က်ားေနျမဲ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒကိုပဲ  ဆက္က်င့္သုံးေနမယ္ဆိုရင္ ျမန္မာ့အက်ိဳးစီးပြားကို မေဆာင္က်ဥ္းနိုင္႐ုံသာမက အဆုံးရႈံးႀကီးေစနိုင္ေၾကာင္း သုံးသပ္ရပါတယ္။

နိဂုံး

ျပန္ခ်ဳပ္ရရင္ လက္ရွိအေျခေနအတိုင္းဆိုရင္ ေရြးေကာက္ပြဲလြန္အစိုးရသစ္ရဲ့ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒမွာ အေျပာင္း အလဲ မ်ားမ်ာစားစား ေတြ႕ရဖြယ္မရွိပါဘူး။ ရိုဟင္ဂ်ာအေရး သံတမန္ေရး အကန႔္အသတ္ေတြၾကားထဲမွာ ျမန္ မာ့နိုင္ငံျခားဆက္ဆံေရးဟာ တ႐ုတ္နဲ႔ ေဒသတြင္းနိုင္ငံေတြကို အားျပဳေနရဦးမွာပါပဲ။  ျမန္မာနိုင္ငံဟာ အေမရိ ကန္ အပါအဝင္အေနာက္နိုင္ငံေတြနဲ႔ အက်ိဳးစီးပြားခ်ိတ္ဆက္မႈအားနည္းတာေၾကာင့္  အေနာက္နိုင္ငံေတြနဲ႔ ဆက္ဆံေရးမေျပလည္ျခင္းဟာ ျပႆနာမဟုတ္ပါဘူး၊ ေဒသတြင္းနိုင္ငံေတြနဲ႔ အဆင္ေျပ႐ုံနဲ႔ လုံေလာက္ပါ တယ္ ဆိုတဲ့စဥ္းစားခ်က္မ်ိဳးက အလုပ္မျဖစ္နိုင္ပါဘူ။ တ႐ုတ္နိုင္ငံနဲ႔ ပ်ားရည္ဆမ္းကာလ ဆက္ဆံေရး က လည္း ေက်ာ္လြန္သြားပါၿပီ။ လာမယ့္ငါးႏွစ္မွာေတာ့ တ႐ုတ္နိုင္ငံဘက္က ေႏွာင့္ေႏွးေနတဲ့ သူတို႔ရဲ့စီမံကိန္း ေတြ နဲ႔ အျခားအက်ိဳးစီးပြားေတြကို ပိုမိုတြန္းအားေပးေဖာ္ေဆာင္လာနိုင္ပါတယ္။

 ဒီသံတမန္ေရးရာအက်ပ္အတည္းေတြကေန ေဖာက္ထြက္ဖို႔ အတြက္ ေရြးေကာက္ပြဲအလြန္ အစိုးရသစ္ရဲ့ နိုင္ ငံျခားေရးမူဝါဒကို ပုံေဖာ္သူေတြဟာ တက္တက္ႂကြႂကြနဲ႔ ကိုယ့္ဘက္ကစလို႔ နိုင္ငံတကာကို ခ်ဥ္းကပ္ ခ်ိတ္ ဆက္ၿပီး မူဝါဒအခင္းအက်င္းသစ္ကို တီထြင္ႀကံစမႈရွိရွိနဲ႔ လက္ဦးမႈရွိရွိ ဖန္တီး အားထုတ္သင့္ပါတယ္။ အရင္ ငါးႏွစ္ရဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲအျဖစ္နဲ႔ ပိုေနျမဲ က်ားေနျမဲ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒကိုပဲ ဆက္က်င့္သုံးေနမယ္ဆိုရင္ ျမန္မာ့ အက်ိဳးစီးပြားကို မေဆာင္က်ဥ္းနိုင္႐ုံသာမက အဆုံးရႈံးႀကီးေစနိုင္ေၾကာင္း သုံးသပ္ရပါတယ္။


ခင္ခင္ေက်ာ္ႀကီး

၂၇.၁၁.၂၀၂၀

ခင္ခင္ေက်ာ္ႀကီးသည္ ISP-Myanmar ၏ China Desk တာဝန္ခံႏွင့္ သုေတသနဌာန လက္ေထာက္ဒါရိုက္တာျဖစ္သည္။

 

အယ္ဒီတာမွတ္ခ်က္

ျမန္မာနိုင္ငံတြင္ တည္ဆဲအစိုးရအဖြဲ႕ႏွင့္ မီဒီယာမ်ားက “ရိုဟင္ဂ်ာ” အစား ‘ဘဂၤါလီ’ ဟု သုံးစြဲပါသည္။

Link : Here

No comments:

Post a Comment

/* PAGINATION CODE STARTS- RONNIE */ /* PAGINATION CODE ENDS- RONNIE */