" သင့္၏ မိုဘိုင္းဖံုး ဘေရာ္စာတြင္ www.rohingyanewsbank.com ကို ရိုက္၍ အလြယ္တကူ ဖတ္ရွဳ နိုင္ပါသည္ "

Monday, December 30, 2019

၂၀၂၀ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာ ဘာဆက္ျဖစ္မလဲ

ဗြီအိုုေအ (ျမန္မာဌာန)
ၿပည္တြင္းသတင္းသံုးသပ္ခ်က္

ဦးစည္သူေအာင္ျမင့္
30 ဒီဇင္ဘာ၊ 2019
ရခိုင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္း ေမာင္ေတာမွာ လံုၿခံဳေရးကင္းလွည့္ေနတဲ့ ျမန္မာတပ္ဖဲြ႔၀င္မ်ား (စက္တင္ဘာလ ၂၇၊ ၂၀၁၇) 

ျပီးခဲ့တဲ့ ဒီဇင္ဘာ ၂၄ ရက္ေန႔က ရခုိင္ျပည္နယ္ ေျမပံုျမိဳ႕နယ္မွာ တပ္မေတာ္နဲ႔ AA ရခိုင္တပ္ဖြဲ႕ တုိက္ပြဲေတြ ျဖစ္လို႔ ရြာသား ႏွစ္ေထာင္ေက်ာ္ေလာက္ ထြက္ေျပးျပီး ဒုကၡသည္ စခန္းေတြမွာ သြားခုိလွံဳၾကရပါတယ္။ ဒါ ဟာ ၂၀၁၉ ကုန္ခ်ိန္အထိ ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ တိုက္ပြဲေတြ ဆက္ျဖစ္ပြား ေနတာကို ျပသလိုက္တာ ျဖစ္ျပီး ဒုကၡ သည္ အရည္အတြက္ကလည္း တစ္သိန္းနီးပါး ေရာက္လာျပီလို႔ ကူညီေနတဲ့ အဖြဲ႕ေတြက ဆုိပါတယ္။ ၂၀၁၆-၁၇ ခုႏွစ္ ကတည္းက ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ႏိုင္ငံဘက္ ထြက္ေျပးသြားတဲ့ သန္းတစ္၀က္ေက်ာ္ ရွိမယ့္ မူ လဆင္ ဒုကၡသည္ေတြလည္း ျမန္မာႏိုင္ငံထဲ ျပန္၀င္မလာၾကေသးပါဘူး။
အဲဒီအစား စစ္ေတြ ဒုကၡသည္ စခန္းမွာ ပိတ္မိေနတဲ့ မူဆလင္ ဒုကၡသည္ေတြ ရခုိင္ျပည္နယ္ ျပင္ပ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြင္းပိုင္းကို ခိုး၀င္ခ်ိန္ ဖမ္းဆီးခံရမွဳေတြကလည္း ဆက္တုိက္ဆိုသလို ျဖစ္ေနပါတယ္။ ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ နဂို ရွိေနျပီးသား ျပသ နာေတြ ေျပျငိမ္းမသြားတဲ့ အျပင္ ျပသနာေတြ ပဋိပကၡေတြ တစ္ခုျပီး တစ္ခု တုိးလာေနတာပဲ ေတြ႕ၾက ရပါ တယ္။ လာမယ့္ ၂၀၂၀ ခုႏွစ္ ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ ဘာေတြ ဆက္ျဖစ္လာမလဲ ဆုိတာ ရခိုင္ျပည္နယ္ အတြက္ ေရာ၊ ျမန္မာႏိုင္ငံ အတြက္ပါ စိုးရိမ္ပူပန္ဖို႔ ေကာင္းတဲ့ အေနအထားမ်ိဳးပါ။ အဲဒီအေၾကာင္း ေလ့လာ တင္ျပသြားပါ့မယ္။

လာမယ့္ ၂၀၂၀ ထဲမွာလည္း ရခုိင္ျပည္နယ္ေျမာက္ပိုင္းမွာ တပ္မေတာ္နဲ႔ AA တပ္ဖြဲ႕ တုိက္ပြဲ ျဖစ္ပြားမွဳ ေလ်ာ့က်မယ့္ အရိပ္လကၡဏာ သိပ္ မေတြ႕ရပါဘူး။ အေၾကာင္းကေတာ့ လက္ရွိ တပ္မေတာ္ ေခါင္းေဆာင္ ေတြနဲ႔ AA ထိပ္ပိုင္းေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ႕ ေျပာဆုိခ်က္ေတြမွာ သူတုိ႔အေနနဲ႔ ရခုိင္ျပည္နယ္က စစ္ေရး ပဋိပ ကၡ ကေန ေနာက္ဆုတ္သြားမယ့္ အေနအထားမ်ိဳး ပါ၀င္တာ မေတြ႕ရလို႔ပါပဲ။ AA ဟာ အင္အား တစ္စံုတစ္ ရာ ရွိျပီး လူထု ေထာက္ခံမွဳလည္း ရေနတာမို႔ တပ္မေတာ္ဘက္က လြယ္လြယ္ ႏွိမ္နင္းႏုိင္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ အျခားတစ္ဖက္မွာလည္း တပ္မေတာ္ဟာ တရား၀င္ တပ္မေတာ္တစ္ရပ္ ျဖစ္ေနတာ၊ ၾကည္း၊ေရ၊ ေလ တပ္ ဖြဲ႕စံု ဖြဲ႕စည္းထားႏုိင္တာ၊ က်ယ္ျပန္႔တဲ့ အင္အား အရင္းအျမစ္ ရွိေနတာမို႔ တပ္မေတာ္ကို ရခုိင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းက ထြက္ခြာသြားေအာင္ AA တပ္ဖြဲ႕က စြမ္းေဆာင္ႏုိင္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ အခုလို အေျခအေနမ်ိဳး လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာက ကရင္ျပည္နယ္နဲ႔ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ စစ္ပြဲေတြက သက္ေသ ျပ ခဲ့ျပီး ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီမွာ ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ စစ္ေရးပဋိပကၡေၾကာင့္ နစ္နာရသူေတြကေတာ့ ေဒသခံ တိုင္းရင္း သားေတြ ျဖစ္ျပီး အသက္ေသဆံုး ဒါဏ္ရာရၾကတာ၊ ဒုကၡသည္ စခန္းေတြေရာက္ျပီး ဘ၀ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ မဲ့သြားတာမ်ိဳးလည္း ၾကံဳၾကရပါတယ္။ အဆိုးဆံုးကေတာ့ စစ္ပြဲ ရွည္ၾကာရင္ ရွည္ၾကာသေလာက္ ေဒသ တြင္းက လူမ်ိဳးစု တစ္ခုလံုးရဲ႕ စီးပြားေရး၊ ပညာေရး၊ လူမွဳေရး အဖက္ဖက္က နိမ့္က်သြားခဲ့တာမ်ိဳးပါပဲ။

လက္ရွိ အခ်ိန္ထိ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏုိင္ငံဘက္ ေရာက္သြားတဲ့ မူဆလင္ ဒုကၡသည္ေတြ တရား၀င္ ေနရပ္ ျပန္ လာတာမ်ိဳး မရွိေသးတာေၾကာင့္ ျမန္မာအစိုးရ အေနနဲ႔ ႏိုင္ငံတကာ ဖိအားဒဏ္ေတြ ရင္ဆုိင္ေနရဆဲပါ။ ဒုကၡ သည္ စခန္းကို ေရာက္သြားတဲ့ မူဆလင္ ဒုကၡသည္ေတြရဲ႕ အေနအထားဟာ ဘယ္လို အခြင့္အေရး၊ ဘယ္ လို အေနအထားရမွ ျပန္လာမယ္ ေတာင္းဆုိျပီး ျမန္မာအစိုးရကို ႏုိင္ငံေရး တုိက္ပြဲ ဆင္တဲ့ ပံုသ႑ာန္ မ်ိဳး ျဖစ္ေနတာေၾကာင့္ လြယ္လြယ္ ျပန္လာၾကလိမ့္မယ္လို႔ မေမွ်ာ္မွန္းႏိုင္ပါဘူး။ တကယ္လို႔မ်ား ကုလသမဂၢရဲ႕ ICJ အျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ တရားရံုးကေန ဂ်ီႏိုဆိုက္ အမွဳမွာ ျမန္မာႏုိင္ငံအေပၚ ၾကားျဖတ္ အမိန္႔ တစ္ခုခု ခ် မွတ္ေပးလိုက္တယ္ ဆိုရင္ အဲဒီ ဒုကၡသည္ေတြ ျပန္လာေရး ျပသနာ ပိုၾကာ၊ ပိုဆုိးသြားႏိုင္စရာ အေၾကာင္း ရွိေနပါတယ္။

အဲဒီ သန္းတစ္၀က္ေက်ာ္ေလာက္ ရွိတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြ ေနရပ္ျပန္လာေရး ျပသနာ မရွင္းႏုိင္ေသးခင္ လူ တစ္သိန္းေလာက္ရွိမယ့္ စစ္ေတြ ဒုကၡသည္ စခန္းက မူဆလင္ တစ္ခ်ိဳ႕ လူေမွာင္ခိုကူးသူေတြ အကူအညီနဲ႔ ဧရာ၀တီတိုင္း၊ ပဲခူးတုိင္းကေန တဆင့္ ရန္ကုန္ဘက္ ထြက္ခြာတာ၊ ဥပေဒအရ အဲဒီလူေတြဟာ ခြင့္ျပဳခ်က္ မရွိပဲ ရခိုင္ျပည္နယ္ အျပင္ဘက္ သြားခြင့္မရွိဘူး ဆုိျပီး အာဏာပိုင္ေတြက ဖမ္းဆီး၊ တစ္ခ်ိဳ႕ကို ေထာင္ခ်၊ တစ္ခ်ိဳ႕ကို ေနရပ္ျပန္ပို႔ လုပ္ေနတာ စတာေတြ ေန႔စဥ္ရက္ဆက္ ျမင္ေတြ႕ေနၾကရပါတယ္။ ဒီျပသနာ၊ တစ္ နည္းအားျဖင့္ စစ္ေတြဘက္က ဒုကၡသည္ စခန္း ဖ်က္သိမ္းေရး ျပသနာ ေျပလည္ေအာင္ မေျဖရွင္းႏုိင္ ရင္ ႏိုင္ငံတကာကေန ေနာက္ထပ္ ေရာက္လာႏုိင္တဲ့ ျပသနာၾကီးတစ္ခု ျဖစ္သြားႏုိင္ပါတယ္။

ရခုိင္ျပည္နယ္မွာ တရုတ္နဲ႔ အိႏၵိယ ႏုိင္ငံေတြရဲ႕ စီမံကိန္းၾကီးေတြ ရွိေနပါတယ္။ AA တပ္ဖြဲ႕ဌာနခ်ဳပ္ဟာ တ ရုတ္နယ္စပ္မွာ အေျခစိုက္တာေၾကာင့္ တရုတ္ အစိုးရနဲ႔လည္း အဆက္အဆံ ရွိျပီး တရုတ္စီမံကိန္းေတြကို အေႏွာင့္အယွက္ေပးမွာ မဟုတ္တဲ့အတြက္ ရခုိင္ျပည္နယ္ထဲက တရုတ္ ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမွဳေတြ ျပသနာ ၾကီးၾကီး မားမား ၾကံဳရမွာ မဟုတ္ပါဘူး။ ဒါေပမယ့္ အိႏိၵယႏုိင္ငံရဲ႕ ကုလားတန္ျမစ္ ဘက္စံု စီမံကိန္းၾကီးကေတာ့ AA နဲ႔ တပ္မေတာ္ တုိက္ပြဲေတြေၾကာင့္ လက္ရွိမွာကိုပဲ ျပသနာမ်ိဳးစံု ၾကံဳေနရျပီး ေနာက္ပိုင္း စီမံကိန္း အေကာင္ အထည္ ေပၚလာေရးမွာလည္း အေႏွာင့္အယွက္ေတြ အမ်ားၾကီး ၾကံဳရႏုိင္ပါေသးတယ္။ အဲဒီလို ျပသနာ ေၾကာင့္ ရခုိင္ျပည္နယ္တြင္းမွာ ႏုိင္ငံတကာက တုိက္ရိုက္ရင္းႏွီးျမွဳပ္ႏွံမွဳေတြ ၀င္ေရာက္လာေရး ဆိုတာ ကို လည္း ေလာေလာဆယ္ မေမွ်ာ္မွန္းႏုိင္ပါဘူး။

အေရးၾကီးတာက ျပည္သူေတြရဲ႕ စား၀တ္ေနေရး နဲ႔ ဖြံ႕ျဖိဳးေရး ဆုိင္ရာ ျပသနာပါ။ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္ ထြက္ ေၿပးသြားၾကတဲ့ ေမာင္ေတာခရိုင္ ေျမာက္ပိုင္းက မူဆလင္ေတြရဲ႕ ေဒသမွာေတာ့ ARSA အဖြဲ႕ရဲ႕ အၾကမ္း ဖက္ မွဳ၊ တပ္မေတာ္ရဲ႕ တန္ျပန္ႏွိမ္နင္းမွဳ၊ တဆက္တည္း အဘက္ဘက္ကေန လံုျခံဳေရး တင္းၾကပ္မွဳ ေတြ ေၾကာင့္ ၂၀၁၆ ေအာက္တိုဘာ ေနာက္ပိုင္းကတည္းက ေရလုပ္ငန္း အပါအ၀င္ သက္္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း စီးပြား ေရး လုပ္ငန္း အေတာ္မ်ားမ်ား ပ်က္စီးခဲ့ျပီးသား ျဖစ္ပါတယ္။ ခုတစ္ခါ AA နဲ႔ တပ္မေတာ္ တုိက္ပြဲေတြ
ေၾကာင့္ အဲဒီ ဧရိယာထဲက ရခိုင္တိုင္းရင္းသား အေတာ္မ်ားမ်ား ဒုကၡသည္ စခန္းေတြမွာ သြားခိုလွံဳေန ရသ လို၊ မတည္ျငိမ္မွဳေၾကာင့္ က်န္သူေတြရဲ႕ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းေတြလည္း က်ဆင္းျပီး က်ီးလန္႔စာစား အေျခအ ေန ေရာက္ကုန္ပါတယ္။ ဒီအတြက္ ဖြံ႕ျဖိဳးေရး ဆိုတာကိုလည္း ေမွ်ာ္မွန္းလို႔ ရႏုိင္ေတာ့မွာ မဟုတ္ပါဘူး။

အဲလို ျပသနာမ်ိဳးစံုနဲ႔ ၾကံဳေနရတဲ့ ရခုိင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းက ျပည္သူေတြကို ကယ္တင္ဖို႔ ဆုိရင္ AA နဲ႔ တပ္မေတာ္ အပစ္အခတ္ ရပ္စဲၾကဖို႔ လိုပါတယ္။ ပစ္ခိုက္တုိက္ခိုက္မွဳ မရပ္စဲႏုိင္မျခင္း၊ ႏိုင္ငံေရးျပသနာ ေတြကို စားပြဲ၀ိုင္းေပၚမွာ ေျဖရွင္းၾကဖို႔ စိတ္မ၀င္စားမျခင္း ျပသနာေတြ မေျပလည္ႏုိင္သလို၊ ျပည္သူေတြ ဆင္းရဲဒုကၡ ေရာက္ေနၾကဦးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။

အျခားတစ္ဖက္မွာေတာ့ ျမန္မာ အစိုးရ အေနနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ႏိုင္ငံဘက္ ေရာက္သြားတဲ့ မူဆလင္ ဒုကၡ သည္ေတြ ျပန္လာေအာင္ မစြမ္းေဆာင္ႏုိင္ေသးတဲ့တုိင္၊ ေမာင္ေတာ ေျမာက္ပိုင္းမွာ က်န္ေနတဲ့ မူဆလင္
ေတြ လူ႔အခြင့္အေရး ရလာေအာင္၊ သက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း လုပ္ငန္းေတြ ေကာင္းေကာင္းမြန္မြန္ လုပ္ႏုိင္ ေအာင္ ဖန္တီးေပးရင္း ေဒသဖြံ႕ျဖိဳးေရး လုပ္ငန္းေတြ ဆက္အေကာင္အထည္ ေဖာ္ေပးရပါလိမ့္မယ္။ တစ္ ၿပိဳင္ တည္း စစ္ေတြဘက္က ဒုကၡသည္ စခန္းေတြထဲ ေရာက္ေနတာ ၆ ႏွစ္ ၇ ႏွစ္ ရွိျပီျဖစ္တဲ့ တစ္သိန္း၀န္း က်င္ရွိမယ့္ မူဆလင္ ဒုကၡသည္ေတြအေရးကိုလည္း အခ်ိန္မဆြဲပဲ လက္ေတြ႕က်က် ေျဖရွင္း ေပးဖို႔ လိုပါလိမ့္ မယ္။ အဲဒီလို ေျဖရွင္းရာမွာ အစိုးရအေနနဲ႔ တပ္မေတာ္ကိုေရာ၊ ရခုိင္တုိင္းရင္းသား ေခါင္းေဆာင္ေတြကိုပါ စည္းရံုးဆြဲေဆာင္ဖို႔ လိုပါလိမ့္မယ္။ ဒီလိုမွ မဟုတ္ပဲ ဘက္အသီးသီးက ပါ၀င္ပတ္သက္သူအားလံုး ကိုယ့္အ ယူ အဆနဲ႔ကိုယ္ ပိုေနျမဲ က်ားေနျမဲ နဂိုအတုိင္း တုိက္ျမဲ ခုိက္ျမဲ လုပ္ကိုင္ျမဲ ဆိုရင္ေတာ့ ရခုိင္ျပည္နယ္ ေၿမာက္ပိုင္းဟာ စစ္အုပ္ခ်ဳပ္ေရးေအာက္ ေရာက္သြားတာ၊ ဒါမွမဟုတ္ ရခိုင္ဟာ က်ရွံုးျပည္နယ္ အဆင့္ ေရာက္သြားတာမ်ိဳး ျဖစ္လာႏုိင္ပါေၾကာင္း တင္ျပလိုက္ရပါတယ္။

လင့္၊https://burmese.voanews.com/a/sithu-aung-myint-news-analysis-rakhine-s-future-in-2020/5224287.html

No comments:

Post a Comment

/* PAGINATION CODE STARTS- RONNIE */ /* PAGINATION CODE ENDS- RONNIE */