" သင့္၏ မိုဘိုင္းဖံုး ဘေရာ္စာတြင္ www.rohingyanewsbank.com ကို ရိုက္၍ အလြယ္တကူ ဖတ္ရွဳ နိုင္ပါသည္ "

Saturday, October 12, 2019

သိန္းနဲ႔ခ်ီတဲ့ ဒုကၡသည္ေတြ ျပန္ဝင္မလာတာ အာဆာ ၿခိမ္းေျခာက္မႈေၾကာင့္လား

B B C
ဘီဘီစီ ၿမန္မာပိုင္း
12 October 2019
အာဆာအဖြဲ႕ဟာ နိုင္ငံတကာ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ႕ေတြရဲ့ ေထာက္ပံ့ကူညီမႈေတြ၊ လမ္းညႊန္မႈေတြ ရေနတယ္ လို႔ ျမန္မာအစိုးရက ထပ္ေလာင္း ေျပာၾကားလာပါတယ္။

ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံရဲ့ ဥပေဒေရးရာ ေကာ္မတီက ျပဳလုပ္တဲ့ နိုင္ငံတကာ အၾကမ္းဖက္ဝါဒတိုက္ ဖ်က္ေရး အစည္းအေဝးမွာ ျမန္မာသံအမတ္ ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္း ေျပာခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

အာဆာကို ေထာက္ပံ့ေနတယ္၊ လမ္းညႊန္မႈေတြ လုပ္ေနတယ္လို႔ ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္း ေျပာတဲ့ အဖြဲ႕ေတြထဲ အယ္လ္ကိုင္းဒါး၊ အစၥလမ္မစ္ နိုင္ငံအဖြဲ႕ IS နဲ႔ တာရစ္အီ-တာလီဘန္ ပါကစၥတန္ (TTP) အဖြဲ႕ေတြ ပါဝင္ေန တယ္လို႔ ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းက ဆိုပါတယ္။

အၾကမ္းဖက္ တိုက္ဖ်က္ေရးမွာ အတိုေကာက္ FTF လို႔ သုံးႏႈန္း ေခၚေဝၚတဲ့ နိုင္ငံရပ္ျခားက အၾကမ္းဖက္ တိုက္ခိုက္ေရးသမား တခ်ိဳ႕လည္း အာဆာကို အားျဖည့္ဖို႔ရာ အိမ္နီးခ်င္းနိုင္ငံ တစ္နိုင္ငံကေန တဆင့္ ျမန္မာ နိုင္ငံထဲကို ဝင္ေရာက္ဖို႔ ႀကိဳးစားခဲ့ဖူးတဲ့ သာဓကေတြ ရွိတယ္လို႔လည္း ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းက ေျပာခဲ့ပါတယ္။

ဒါ့အျပင္၊ အခုႏွစ္ ၂ဝ၁၉ ေမနဲ႔ ဇူလိုင္လေတြထဲမွာပဲ အစၥလာမ္မစ္ နိုင္ငံအဖြဲ႕ IS နဲ႔ ဆက္စပ္ေနတယ္လို႔ သံ သယရွိရတဲ့ အာဆာ အဖြဲ႕ဝင္တခ်ိဳ႕ကို မေလးရွား အာဏာပိုင္ေတြ ဖမ္းမိခဲ့တာကိုၾကည့္ရင္ နိုင္ငံတကာ အ ၾကမ္းဖက္ ကြန္ရက္ထဲ အာဆာ ပါဝင္ေနတာ ျငင္းလို႔ မရတဲ့ အခ်က္ပဲ ဆိုၿပီး ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းက ဆိုပါ တယ္။



တခါ၊ ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္း အာ႐ုံစိုက္ေျပာတဲ့အထဲ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ထဲက ဒုကၡသည္ စခန္းေတြထဲမွာ အဆာ အ ဖြဲ႕ေတြ လႈပ္ရွားေနတယ္ ဆိုတဲ့ အခ်က္လည္း ပါဝင္ပါတယ္။

ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းကိုးကားတာကေတာ့ ဂ်ာမနီ အေျခစိုက္ နိုင္ငံတကာ သတင္းဌာန တစ္ခု ျဖစ္တဲ့ Deutsche Welle DW က ေလာေလာလတ္လတ္ ထုတ္ထားတဲ့ သတင္း ျဖစ္ပါတယ္။

DW ရဲ့ အေသးစိတ္ စုံစမ္း ေဖာ္ထုတ္မႈထဲမွာ ဒုကၡသည္စခန္းေတြထဲ လႈပ္ရွားေနတဲ့ အာဆာ အဖြဲ႕ဝင္ သုံး ေထာင့္ငါးရာေက်ာ္ ရွိတယ္လို႔ ဆိုထားပါတယ္။

ျမန္မာျပည္ဘက္ ျပန္ဝင္ခ်င္တယ္လို႔ ေျပာသူေတြကို သတ္ျဖတ္ပစ္တာမ်ိဳး အထိ အဲဒီ အာဆာ အဖြဲ႕ဝင္ေတြ က လုပ္ေဆာင္ေနတယ္လို႔ DW ရဲ့ သတင္းကို ကိုးကားၿပီး ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းက ေျပာတာ ျဖစ္ပါတယ္။


ဒါ့ေၾကာင့္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ ျမန္မာ ႏွစ္နိုင္ငံၾကား ဒုကၡသည္ လႊဲေျပာင္းေရး အစီအစဥ္ အထမေျမာက္နိုင္ ျဖစ္ ေနရတဲ့ အေၾကာင္းေတြထဲ အာဆာရဲ့ ၿခိမ္းေျခာက္မႈလည္း အဓိကေနရာမွာ ပါဝင္ေနတယ္လို႔ ဦးေဟာက္ ဒိုဆြမ္းက ဆိုပါတယ္။

ကုလသမဂၢ အေထြေထြညီလာခံ ဥပေဒေရးရာေကာ္မတီမွာ ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္း ေျပာခဲ့တာေတြ အတြက္ ဘယ္လို သက္ေသ အေထာက္အထားေတြ ရွိလို႔လည္း ဆိုၿပီး ဘီဘီစီက ေမးျမန္းခဲ့ပါတယ္။

"အိႏၵိယေထာက္လွမ္းေရး အဖြဲ႕အစည္းေတြရဲ့ ေျပာဆိုခ်က္ေတြ အျပင္၊ ဒုကၡသည္ေတြ ကိုယ္တိုင္ရဲ့ ထြက္ဆို ခ်က္ေတြလည္း ရွိတယ္။ ျမန္မာျပည္ဘက္ မျပန္ဖို႔ အၿခိမ္းေျခာက္ခံရတယ္ ဆိုၿပီး အထူးသျဖင့္ ဟိႏၵဴဘာသာ ဝင္ေတြဆီကေန ၾကားရတယ္။ ျမန္မာဘက္မွာ ရွိေနတဲ့ သူတို႔ရဲ့ မိသားစု အသိုင္းအဝိုင္းေတြက လွမ္းၿပီးေျပာ တာမ်ိဳးေတြ ရွိတယ္။ ၿပီးေတာ့ Deutsche Welle လို အေနာက္နိုင္ငံ သတင္းဌာနကလည္း အာဆာေတြ သုံး ေထာင့္ငါးရာေလာက္ ဒုကၡသည္စခန္းေတြထဲ လႈပ္ရွားေနတဲ့ အေၾကာင္း အေသးစိတ္ ေဖာ္ထုတ္ ေရးထား တာ ရွိတယ္လို႔ " ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းက တုံ႔ျပန္ပါတယ္။


ကုလသမဂၢရဲ့ စာရင္းဇယားေတြအရ ၂ဝ၁၇ အျဖစ္အပ်က္မွာ ရခိုင္ေျမာက္ပိုင္းကေန ထြက္ေျပးသြားတဲ့သူ ၇ သိန္း ဝန္းက်င္၊ အရင္ အဆက္ဆက္ ျဖစ္ရပ္ေတြမွာ ေျပးခဲ့ၾကသူေတြနဲ႔ ဆိုရင္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ထဲ ေရာက္ေန တဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာ တစ္သန္း ဝန္းက်င္ ရွိတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ဒီေတာ့ တစ္သန္းဆိုတဲ့ လူပမာဏကို အာဆာ သုံးေထာင့္ငါးရာ အင္အားက တကယ္တမ္း လႊမ္းမိုးခ်ဳပ္ကိုင္ ထားနိုင္ပါ့မလား၊ တေသြးတသံတမိန္႔ အာဏာတည္တယ္ဆိုတာ ျဖစ္နိုင္ပါ့မလား ဆိုၿပီး ဘီဘီစီက ဦး ေဟာက္ဒိုဆြမ္းကို ေမးပါတယ္။

ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္း တုံ႔ျပန္ ေျဖဆိုတာကေတာ့ …

"လူ ၇ သိန္း၊ ၁ သန္း အစုလိုက္ႀကီး တခါတည္း ျပန္လာဖို႔ ဆိုတာ လက္ေတြ႕မွာ ဘယ္လိုမွ မျဖစ္နိုင္ဘူး။ ႏွစ္နိုင္ငံ သေဘာတူထားတာကလည္း အသုတ္လိုက္ အသုတ္လိုက္ လႊဲေျပာင္းဖို႔ လက္ခံဖို႔ပဲ ျဖစ္တယ္။ ကၽြန္ ေတာ္တို႔ဘက္က စိစစ္လက္ခံတာေတြ၊ ေနရာခ်ေပးတာေတြ၊ လုံျခဳံေရး ေစာင့္ေရွာက္ေပး နိုင္တာေတြ ေပၚ မူတည္ၿပီး အစုလိုက္အစုလိုက္ လက္ခံမွာ ျဖစ္တယ္။"

"လႊဲေျပာင္းလက္ခံဖို႔ ရက္သတ္မွတ္ခဲ့ၾကတဲ့ ေနာက္ဆုံးတေခါက္တုန္းကလည္း လူ သုံးေထာင္ေက်ာ္ စာရင္း ကို ျဖစ္တယ္။ အဲဒီေလာက္ အေရအတြက္နဲ႔ အဲဒီ စာရင္းထဲ ဘယ္သူေတြ ပါဝင္လဲ ဆိုတာ အာဆာေတြ သိ မွာပဲ။" ဆိုၿပီး ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္း ေျဖဆိုပါတယ္။

တခါ၊ အာဆာအဖြဲ႕ဟာ စတင္ သက္ဝင္လႈပ္ရွားလာကတည္းက ျမန္မာျပည္ဘက္ျခမ္းမွာ အျမဲတမ္း အေျခ စိုက္တဲ့ စခန္းမ်ိဳး မထားရွိဘူးလို႔လည္း ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းက ေျပာပါတယ္။-

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ဘက္မွာ အေျခစိုက္ၿပီး ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းကို ထိုးေဖာက္ ဝင္ေရာက္၊ ေဒသခံ မြတ္ ဆလင္ေတြကို သိမ္းသြင္း၊ စစ္သင္တန္းေတြ ေပးတာမ်ိဳး လုပ္တာ ျဖစ္တယ္လို႔ ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းက ကုလ အစည္းအေဝးမွာ ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

ဒါ့ေၾကာင့္ နိုင္ငံတကာ အၾကမ္းဖက္ ကြန္ရက္နဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ေနတဲ့ အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခု ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ထဲအေျခ စိုက္ လႈပ္ရွားေနေၾကာင္း ျမန္မာအေနနဲ႔ ခိုင္ခိုင္မာမာ သိထားရင္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ အစိုးရကို ျမန္မာဘက္က တရားဝင္ ေျပာတာမ်ိဳး မလုပ္ဘူးလားလို႔ ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းကို ဘီဘီစီက ေမးပါတယ္။

ေလာေလာလတ္လတ္ အေထြေထြ ညီလာခံ က်င္းပေနတုန္းမွာပဲ တ႐ုတ္က ၾကားဝင္ၿပီး ျမန္မာ၊ ဘဂၤလား ေဒ့ရွ္ ၊ တ႐ုတ္ သုံးပြင့္ဆိုင္ အစည္းအေဝးတစ္ရပ္ အလြတ္သေဘာ နယူးေယာက္မွာ လုပ္ထားပါတယ္။ အဲဒီ အစည္းအေဝးမွာလည္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကို အာဆာအေၾကာင္း ထပ္ေျပာခဲ့တယ္လို႔ ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းက ဆို ပါတယ္။

" ကၽြန္ေတာ္တို႔ ထပ္ေျပာပါတယ္။ သူတို႔ဘက္က တုံ႔ျပန္တာကေတာ့ ….သူတို႔ သုံးေနၾက စကားရွိပါတယ္။ အၾကမ္းဖက္ အဖြဲ႕တိုင္း အေပၚ Zero Tolerance မူ ကိုင္စြဲတယ္လို႔ သူတို႔က အျမဲေျပာပါတယ္။ အၾကမ္း ဖက္ အဖြဲ႕ ဆိုရင္ လုံးဝ သည္းမခံဘူး၊ လက္မခံဘူးတဲ့ မူေပါ့။ သူတို႔က အာဆာအဖြဲ႕ သူတို႔ထဲ မရွိဘူးလို႔ မေျပာ ဘူး။ သူတို႔နယ္ေျမမွာ အၾကမ္းဖက္ အဖြဲ႕ဆိုရင္ ခြင့္မလႊတ္ဘူး ဆိုတာေလာက္ပဲ သူတို႔က ေျပာတယ္" လို႔ ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းက ေျပာပါတယ္။

ျမန္မာနိုင္ငံထဲမွာ အၾကမ္းဖက္ဝါဒ ေခါင္းေထာင္မထဖို႔ ျမန္မာ အစိုးရက ကိုင္တြယ္တဲ့အခါ မတူကြဲျပားတဲ့ အသိုင္းအဝိုင္းေတြၾကား နားလည္ သည္းခံမႈ ပိုရွိနိုင္ေရးကို အာ႐ုံစိုက္ လုပ္တယ္လို႔ ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းက ဆိုပါတယ္။

ဘာသာေပါင္းစုံ ယဥ္ေက်းမႈ ေပါင္းစုံ ထိေတြ႕ဆက္ဆံ ဖလွယ္ၾကတဲ့ စကားေျပာပြဲေတြ ျပဳလုပ္တာကို ျမန္မာ အစိုးရက အားေပးတယ္လို႔ ဦးေဟာက္ဒိုဆြမ္းက ေျပာရင္းမွာပဲ၊ လုံျခဳံေရးအရဆိုရင္လည္း နိုင္ငံတကာ ရဲ တပ္ဖြဲ႕ အင္တာပို၊ အာဆီယံ ရဲတပ္ဖြဲ႕နဲ႔ ကုလသမဂၢ အပါအဝင္ နိုင္ငံတကာ အဖြဲ႕အစည္းေတြနဲ႔ၾကား ပူး ေပါင္း ေဆာင္ရြက္ေနတယ္လို႔ လည္း ဆိုပါတယ္။


လင့္၊https://www.bbc.com/burmese/burma-50028343

No comments:

Post a Comment

/* PAGINATION CODE STARTS- RONNIE */ /* PAGINATION CODE ENDS- RONNIE */