" သင့္၏ မိုဘိုင္းဖံုး ဘေရာ္စာတြင္ www.rohingyanewsbank.com ကို ရိုက္၍ အလြယ္တကူ ဖတ္ရွဳ နိုင္ပါသည္ "

Thursday, July 18, 2019

ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလအထူးကိုယ္စားလွယ္ ပဏာ မ အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္

RFA
လြတ္လပ္တဲ့ အာရွအသံ
2019-07-18

၂ဝ၁၉ ဇူလိုင္လ ၁၈ ရက္ေန႔က မေလးရွားႏိုင္ငံမွာ ျပဳလုပ္တဲ့ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲမွာ ေတြ႔ရတဲ့ ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ လူ႔အခြင္႔အေရးအထူးကိုယ္စားလွယ္ မစၥယန္ဟီးလီ။
Photo: AFP
                                             
ၿမန္မာနိုင္ငံကို ဝင္ခြင္႔မရလို႔ ထိုင္းနဲ႔ မေလးရွားနိုင္ငံကေန ျမန္မာႏိုင္ငံအေျခအေနမ်ားကို ေလ႔လာခဲ႔သူ ျမန္ မာနိုင္ငံဆိုင္ရာ လူ႔အခြင္႔အေရးအထူးကိုယ္စားလွယ္ မစၥယန္ဟီးလီဟာ ျမန္မာနိုင္ငံနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး ဇူလုိင္ လ ၁၈ ရက္ေန႔က ေတြ႔ရွိခ်က္ ပဏာမ အစီရင္ခံစာတေစာင္ကို ထုတ္ျပန္လိုက္ပါတယ္။



မစၥယန္ဟီးလီက သူ႔အေနနဲ႔ ျမန္မာနိုင္ငံအတြင္း ဝင္ေရာက္ခြင့္ ျငင္းပယ္ခံရလို႔ ျမန္မာရဲ႕အိမ္နီးခ်င္း ထိုင္း နဲ႔မေလးရွားနိုင္ငံေတြကို သြားေရာက္ျပီး ေတြ႔ဆံုသင့္သူေတြကို ေတြ႔ဆံုခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ေတြ႔ရွိခ်က္ေ တြအရ ျမန္မာႏိုင္ငံက လူ႔အခြင္႔အေရးအေျခအေနေတြေၾကာင္႔ ေတာင္အာရွနဲ႔ အေရွ႕ေတာင္အာရွ နိုင္ငံ ေတြကို ရိုက္ခတ္လ်က္ရွိတယ္လို႔ ေရးထားပါတယ္။

ျမန္္မာနိုင္ငံက ထြက္ေျပးခဲ႔ၾကတဲ႔ ဒုကၡသည္၁သန္းခြဲ နီးပါးဟာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္၊ အိႏိၵယ၊ မေလးရွား၊ ထိုင္းနဲ႔ အင္ဒိုနီးရွားနိုင္ငံေတြကို ေရာက္ေနခဲ႔ျပီး တခ်ိဳ႕ဟာ လူကုန္ကူးခံခဲ႔ရသလို တခ်ိဳ႕ဟာ မႈးယစ္ ေဆးဝါးကုန္ကူး မႈေတြနဲ႔ပါ ဆက္စပ္လ်က္ရွိတယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

တဆက္တည္း စကၤာပူနိုင္ငံကေန နင္ထုတ္ခံရတဲ႔ AAတပ္ဖြဲ႔ကို ပံ႔ပိုးသူ ၆ ဦးဟာ ျမန္မာနိုင္ငံမွာ အဖမ္းခံ ရျပီး ဘယ္ေရာက္ေနမွန္းမသိရတဲ့ အေၾကာင္းကို ေရးထားပါတယ္။ ဒီအတြက္ နိုင္ငံက နင္ထုတ္သူေတြကို သူေနရင္းတုိင္းျပည္ကို ျပန္ခိုင္းတာမွာ အႏၱရာယ္ရိွမယ္ဆိုရင္ ျပန္မပို႔ဖို႔၊ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လုပ္ထံုးလုပ္ နည္း အတိုင္း ေဆာင္ရြက္ဖို႔ စကၤာပူႏိုင္ငံကို ေတာင္းဆိုတယ္လို႔ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ရခိုင္ေဒသက တိုက္ပြဲမ်ားျဖစ္လ်က္ရွိတဲ႔ ျမိဳ႕နယ္ေတြကို အင္တာနက္လိုင္းေတြ ပိတ္လိုက္ျပီးေနာက္ တပ္ မေ တာ္ဟာ ႏွစ္ပတ္အတြင္း ရြာသံုးရြာကို မီးရွိဳ႕ခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ျမန္မာစစ္တပ္အေနနဲ႔ အလား တူ လုပ္နည္းလုပ္ဟန္ေတြကို ၁၉၉ဝ ခုႏွစ္မ်ားနဲ႔ ၂ဝဝဝ ခုႏွစ္အတြင္း ရွမ္းျပည္နဲ႔ ကရင္ျပည္နယ္ေတြမွာ ေဆာင္ ရြက္ခဲ႔သလို ရခိုင္ေဒသမွာ ၂ဝ၁၆-၁၇ ခုႏွစ္ အခ်ိန္ေတြကလည္း ျပဳလုပ္ခဲ႔တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ဒါ႔အျပင္ ဗုိလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီးမင္းေအာင္လိႈင္ အပါအဝင္ တပ္မေတာ္ထိပ္တန္းေခါင္းေဆာင္ ေလးဦးကုိ ရခုိင္ျပည္ နယ္မွာ တပ္မေတာ္က လူ႔အခြင့္အေရးခ်ဳိးေဖာက္ခဲ့မႈေတြအတြက္ အေရးယူတဲ့အေနနဲ႔ အေမရိကန္ျပည္ ေထာင္စုက ဗုဒၶဟူးေန႔မွာ ျပည္ဝင္ခြင့္ ပိတ္ပင္ခဲ့တာဟာ လုံေလာက္ျခင္း မရွိဘူးလုိ႔ဆိုပါတယ္။

လက္ရွိမွာ AA တပ္ဖြဲ႔ေတြနဲ႔ တိုက္ပြဲေတြျဖစ္ေနတဲ႔ခ်င္းျပည္နယ္မွာ တပ္မေတာ္ေရာ AA ကပါ ေဒသခံေတြ ကို ေပၚတာဆြဲတာေတြ ျပဳလုပ္သလို တပ္မေတာ္ဟာ ေဒသခံေတြကို လမ္းျပအျဖစ္လိုက္ဘို႔ စည္းရံုးတာ ေတြရွိတယ္လို႔ဆိုပါတယ္။

တဆက္တည္း သူ႔အေနနဲ႔ မေလးရွားမွာ ရခုိင္၊ ခ်င္း၊ ကရင္၊ ရွမ္းနဲ႔ ကခ်င္တိုင္းရင္းသားေတြနဲ႔ ေတြ႔ဆံုခဲ႔ျပီး သူတို႔ၾကံဳေတြ႔ခဲ႔ရတာေတြကို ေမးျမန္းခြင့္ရခဲ့တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ ခ်င္းျပည္နယ္က ထြက္ေျပးလာသူတဦးက သူထြက္လာရျခင္းဟာ AAအဖြဲ႔က ဆက္ေၾကးေတာင္းတာခံခဲ႔ရသလို ကြ်ဲႏြားေတြ သိမ္းတာခံရလို႔ျဖစ္ တယ္ လို႔ ေျပာျပခဲ႔တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

ယန္ဟီးလီရဲ႕ပဏာမ အစီရင္ခံစာမွာ ျမန္မာနိုင္ငံတြင္းက ေျမသိမ္းယာသိမ္းကိစၥမ်ား အထူးသျဖင္႔ ကုမၸဏီ ေတြကို ခ်ထားေပးတယ္ဆိုတဲ႔ ေျမမ်ားနဲ႔ပတ္သက္ျပီးလည္း ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ ဒါ႔အျပင္ ေျမယာအမႈ မ်ား မွာ တရားရံုးက လယ္သမားေတြကို အမႈခ်ိန္းအႀကိမ္ႀကိမ္ ေပးေနတာဟာ ဝန္ထုတ္ ဝန္ပိုးျဖစ္ရတယ္ လို႔ လည္း ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ယန္ဟီးလီက လူ႔အခြင္႔အေရးေကာင္စီကိုတင္ျပထားတဲ႔ သူ႔အစီရင္ခံစာကို စက္တင္ဘာလမွာ ျဖည္႔စြက္ျပီး ထပ္မံတင္ျပမွာျဖစ္ျပီး လာမယ့္ ေအာက္တိုဘာလမွာေတာ႔ ကုလသမဂၢအေထြေထြညီလာခံကို တင္ျပ မွာ ၿဖစ္ပါတယ္။

သူ႔ ပဏာမအစီရင္ခံစာနိဂံုးမွာ ျမန္မာနိုင္ငံကို လူ႔အခြင္႔အေရးကို အေလးထားဖို႔၊ လူ႔အခြင္႔အေရးကို ကာ ကြယ္ဖို႔ အာဆီယံနိုင္ငံေတြမွာပါ တာဝန္ရွိတယ္လို႔ ခိုင္ခိုင္မာမာေတာင္းဆိုထားပါတယ္။

(RFA ဝိုင္းေတာ္သား ဦးတင္ေအာင္ခိုင္ စုစည္းတင္ျပသည္)

လင့္၊https://www.rfa.org/burmese/program_2/un-yanghee-lee-07182019155922.html?fbclid=IwAR1UChWK6UK26pnqiPEiPa221DvyuFN9qRSwZdVds8W6mUAvJ1h0C4LskP4

No comments:

Post a Comment

/* PAGINATION CODE STARTS- RONNIE */ /* PAGINATION CODE ENDS- RONNIE */