“ရိုဟင်ဂျာများသည် ဘင်္ဂါလီများ မဟုတ်ပါ”

 

“ရိုဟင်ဂျာများသည် ဘင်္ဂါလီများ မဟုတ်ပါ”

၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂၄ ရက်၊ မနက် ၀၂:၀၈ နာရီ
(အပ်ဒိတ်) ၂၀၂၆ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၂၄ ရက်၊ မနက် ၀၂:၀၈ နာရီ

သတင်း
BSS, ဒါကာ

ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံက မြန်မာနိုင်ငံမှ မကြာသေးမီက အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တရားရုံး (ICJ) သို့ တင်သွင်းခဲ့သော အဆိုပြုချက်များကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ပယ်ချလိုက်ပြီး၊ ရိုဟင်ဂျာများကို “ဘင်္ဂါလီများ” ဟု ခေါ်ဆိုဖော်ပြခြင်းသည် သမိုင်းအမှန်ကို လွဲမှားစေခြင်း၊ ၎င်းတို့၏ အထောက်အထား (identity) ကို ထိခိုက်စေခြင်းနှင့် ၂၀၁၆–၂၀၁၇ ခုနှစ်အတွင်း ဖြစ်ပွားခဲ့သော အကြမ်းဖက်မှုများအတွင်း ကျူးလွန်ခဲ့သည့် အကြမ်းဖက်မှုများကို တရားမျှတစေရန် ကြိုးပမ်းခြင်း ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားသည်။

“ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်အစိုးရအနေဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံရှိ  ရခိုင်ပြည်နယ် အာဏာပိုင်သူများက ရိုဟင်ဂျာများကို မိမိတို့ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းနှင့် နိုင်ငံ၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ရပ်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုရန် အမှန်တကယ် ဆန္ဒရှိကြောင်း ပြသစေလိုပြီး၊ ရခိုင်ပြည်နယ်တွင် သင့်လျော်သော ပတ်ဝန်းကျင်ကို ဖန်တီးကာ လုံခြုံမှု၊ ဂုဏ်သိက္ခာနှင့် တန်းတူအခွင့်အရေးများဖြင့် ပြန်လည်နေရာချထားနိုင်အောင် လွယ်ကူစေရန် တောင်းဆိုပါသည်” ဟု နိုင်ငံခြား ရေးဝန်ကြီးဌာနက မနေ့ညနေတွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သော ကြေညာချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

အသေးစိတ် ကြေညာချက်တွင် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်က မြန်မာနိုင်ငံသည် ICJ ရှေ့၌ ရိုဟင်ဂျာများကို တရားမဝင် ဝင်ရောက်လာသူများအဖြစ် ဖော်ပြနေခြင်းသည် နိုင်ငံတွင်းလုံခြုံရေးအန္တရာယ်ရှိသည် ဆိုသော မမှန်ကန်သည့် ဇာတ်ကြောင်းကို ခိုင်မာစေရန် ရည်ရွယ်ပြီး၊ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းအပေါ် ကျူးလွန်ခဲ့သည့် အကြမ်းဖက်မှုများမှ အာရုံလွှဲရန် ဖြစ်ကြောင်း ဆိုထားသည်။

 

အစိုးရ၏ ပြောကြားချက်အရ ရိုဟင်ဂျာများသည် သီးခြားလူမျိုးစုတစ်ရပ်ဖြစ်ပြီး၊ ခေတ်သစ် နယ်နိမိတ်များ ပေါ်ပေါက်မလာမီကတည်းက အာရကန်ဒေသတွင် အမြစ်ခိုင်မာစွာ ရှိနေခဲ့ကြပြီး၊ ၁၇၈၅ ခုနှစ်တွင် အာရကန်ဒေသကို ဗမာနိုင်ငံ (Barman Kingdom) ထဲသို့ ပေါင်းစည်းမီကတည်းက ရှိနေခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ၎င်းတို့၏ ရှိနေမှုကို သမိုင်းမှတ်တမ်းများ၊ ကိုလိုနီခေတ် လူဦးရေစာရင်းများနှင့် လွတ်လပ်သော သုတေသနစာတမ်းများတွင် အထောက်အထားများစွာဖြင့် မှတ်တမ်းတင်ထားကြောင်းလည်း ဆိုသည်။

ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်က “ရိုဟင်ဂျာ” ဟူသော အမည်သည် အာရကန်၏ မြို့ဟောင်းမြို့တော် "မရိုးဟောင်း" (Mro-Haung) သို့မဟုတ် ရိုဟောင် (Rohang) မှ သမိုင်းအရ ပြောင်းလဲ ဖွံ့ဖြိုးလာခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း စနစ်တကျ အပယ်ခံထားရမှုများ ကြုံတွေ့လာရသည့် အချိန်များတွင် လူမျိုးစုအနေဖြင့် ကိုယ်တိုင် အသိအမှတ်ပြုရန် အသုံးပြုလာခဲ့ခြင်းဖြစ်ကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ရိုဟင်ဂျာများကို နိုင်ငံခြားသားများ သို့မဟုတ် မကြာသေးမီက ဝင်ရောက်လာသူများအဖြစ် ဖော်ပြရန် ကြိုးပမ်းမှုများသည် သမိုင်းအမှန်များနှင့် မကိုက်ညီကြောင်းလည်း ကြေညာ ချက်တွင် ဆိုထားသည်။

ရိုဟင်ဂျာများသည် ၁၉၈၂ ခုနှစ် နိုင်ငံသားဥပဒေ မထုတ်ပြန်မီအထိ မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေးနှင့် လူမှုရေးဘဝ၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်းတစ်ရပ်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ကြကြောင်း၊ ထိုဥပဒေသည် လူမျိုးနှင့် ဘာသာရေး အခြေခံဖြင့် ၎င်းတို့ကို နိုင်ငံသားအခွင့်အရေးမှ ဖယ်ထုတ်ခဲ့ကြောင်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်က မှတ်ချက်ပြုသည်။ ရိုဟင်ဂျာများ၏ ကိုယ်ပိုင်အခွင့်အရေးကို ၂၀၁၅ အထွေထွေ ရွေးကောက်ပွဲ အထိရှိခဲ့သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် မဲပေးခံင်ြ လုံဝ ပိတ်ပင်ခဲ့သည်။     

ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်၏ ပြောကြားချက်အရ မြန်မာနိုင်ငံသည် ရိုဟင်ဂျာများ၏ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ အာမခံချက်များကို ဆက်တိုက် ငြင်းပယ်လာခဲ့ပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် ၂၀၁၆–၂၀၁၇ ကာလအတွင်း ရခိုင်ပြည်နယ်မှ လူစုလူဝေးအနေဖြင့် ထုတ်ပယ်ခြင်းများ ပြုလုပ်ကာ လူမျိုးစုကို ဖျက်ဆီးရန် စီမံချက်တစ်ရပ်အဖြစ် နိုင်ငံသားမဲ့ ဖြစ်စေခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြသည်။

ကြေညာချက်အရ ရိုဟင်ဂျာများကို “ဘင်္ဂါလီများ” ဟု စနစ်တကျ တံဆိပ်ကပ်ခေါ်ဆိုခြင်းသည် မိမိကိုယ်ကို သတ်မှတ်ခွင့်ရှိသည့် မူလအခွင့်အရေးကို ငြင်းပယ်ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ အပယ်ခံခြင်း၊ နှိပ်စက်ညှဉ်းပန်းခြင်းနှင့် လူမျိုးသန့်စင်ရေး (ethnic cleansing) ကို တရားမျှတစေရန် အသုံးချလာခဲ့ကြောင်း ဆိုသည်။ ထိုသို့ ဆိုနေသော်လည်း ၁၉၇၈ ခုနှစ် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နှင့် မြန်မာနိုင်ငံ အကြား နှစ်နိုင်ငံ ပြန်လည်ပို့ဆောင်ရေး သဘောတူညီချက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံက ရိုဟင်ဂျာများကို “ဗမာနိုင်ငံ၏တရားဝင်နေထိုင်သူများ”ဟုအသိအမှတ်ပြုခဲ့ပြီး၊နောက်ထပ် သဘော တူညီချက်များတွင်လည်း ပြန်လည်ပေါင်းစည်းရေးကို အာမခံခဲ့ကြောင်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်က ထောက်ပြသည်။

ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်က ဆက်လက်၍ ရခိုင်ပြည်နယ်တွင် ရိုဟင်ဂျာများ၏ လုံခြုံရေး၊  ဂုဏ်သိက္ခာရှိစွာ ပြန်လည်လာရောက်နိုင်ရေးအတွက် သင့်လျော်သော ပတ်ဝန်းကျင်ကို ဖန်တီးရန် မြန်မာနိုင်ငံက ရှစ်နှစ်ကျော်အထိ ပျက်ကွက်နေခြင်းသည် ၂၀၁၇–၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သော နှစ်နိုင်ငံ သဘောတူညီချက်များကို ချိုးဖောက်ခြင်းဖြစ်ပြီး၊ လူမျိုးစုကို အပြီးအပြတ် ဖျက်ဆီးရန် ရည်ရွယ်ချက်ရှိကြောင်းကိုလည်း ညွှန်ပြနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။

ထို့အပြင် ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၈ ရက်နေ့တွင် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်က ကန့်ကွက်ခဲ့သည့် အချက်ကို ပြန်လည် မှတ်မိစေခဲ့ပြီး၊ ၁၉၇၁ ခုနှစ် ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် လွတ်လပ်ရေးစစ်ပွဲအတွင်း ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံသား အရေအတွက် သန်းဝက်ခန့်သည် ရခိုင်ပြည်နယ်သို့ ခိုလှုံခဲ့ကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံက အထောက်အထားမရှိဘဲ အဆိုပြုခဲ့သည့် အချက်အပေါ် စာရွက်စာတမ်း သို့မဟုတ် လူဦးရေစာရင်း အထောက်အထား တစ်စုံတစ်ရာ မရှိကြောင်းကိုလည်း ဖော်ပြခဲ့သည်။