ဤစာရွက်စာတမ်းသည် ၁၉၄၂ ခုနှစ် ဇွန်လ ၆ ရက်နေ့ ရက်စွဲဖြင့် ပို့ခဲ့သော လျှို့ဝှက် (Confidential) ကြေးနန်းစာတစ်စောင် ဖြစ်ပါသည်။

ဤစာရွက်စာတမ်းသည် ၁၉၄၂ ခုနှစ် ဇွန်လ ၆ ရက်နေ့ ရက်စွဲဖြင့် ပို့ခဲ့သော လျှို့ဝှက် (Confidential) ကြေးနန်းစာတစ်စောင် ဖြစ်ပါသည်။

စစ်တွင်းကာလနှင့်၁၉၄၂ခုနှစ်ရခိုင်ပြည်နယ်လူမျိုးရေးအရေးအခင်း ဖြစ်စဉ်အမှန်

   စစ်တွင်းကာလနှင့်၁၉၄၂ခုနှစ်ရခိုင်ပြည်နယ်လူမျိုးရေးအရေးအခင်း ဖြစ်စဉ်အမှန်

ဒုတိယကမ္ဘာစစ် ဖြစ်ပွားနေသော အချိန်ကာလသည်အရေးကြီးသော အချိန်အခါဖြစ်သည်။ ပြည်သူ များ၏ အသက်အိုးအိမ် ဆုံးရှုံးမှု ပမာဏသည်လည်း နှိုင်းမရလောက်အောင် ကြီးမားခဲ့ပေသည်။ ၁၉၄၁ မှ ၁၉၄၆ခုနှစ်များ အတွင်း ရခိုင်ဒေသတွင်အုပ်ချုပ်ရေး ၃၊၄ မျိုးပြောင်းလဲပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်။ ပြည်သူ အားလုံး တစ်နည်းမဟုတ် တစ်နည်း တော်လှန်ရေး အခတ်အခဲ ၊ စစ်ဘေးဒဏ် ၊ လူမျိုးရေး အဓိက ရုဏ်း၏ အနိဠာရုံများအလူးအလဲခံခဲ့ရပေ သည်။ တန်ဖိုးရှိသော လူသား အရင်း အမြစ်များ စတေးခံ ဘဝသို့တနည်း နည်းဖြင့် ရောက်ခဲ့ရသည်။ အထူး သဖြင့် မူဆလင် - ရခိုင် အဓိကရုဏ်း ကြောင့် ဖြစ်ပျက်ခဲ့လေသမျှ နိုင်ငံရေး လူမျိုးရေး ဆက်နွယ်နေပါသဖြင့် ရေး သားတင်ပြသူများ ဘက်တွင် ချဲ့ ကား မှု များ ဘက်လိုက် မှုများရှိခဲ့ကြောင်း တွေ့ ရသည်။

ဒေသတွင်းနေ လူမျိုးစုများကြားအပြန်အလှန်ယုံကြည်လေးစားမှုများ ဖြစ်တည်လာရေးနှင့် ငြိမ်း ချမ်းရေး ကို ရှေ့ရှု၍အတိတ်က ဖြစ်ပျက်ခဲ့သောထိုအနိဠာရုံများအား တင်ပြရာတွင် ဘက်လိုက်မှု မရှိဘဲအတတ်နိုင်ဆုံးအမှန်ကန် ဆုံး အသင့်တော်ဆုံး ပုံစံဖြင့် တင်ပြရန် လိုအပ်ပေသည်။ ထိုသို့တင်ပြရာတွင်လည်း အာဃတကြီးထွားပြီ ပဋိပက္ခ များ ထက်မှန်ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သော သွေးထိုးမြောက်ပင့်ပေးခြင်းမျိုး သက်ရောက်နိုင်သော အရေးအသားမျိုးကိုအတတ် နိုင်ဆုံး ရှောင်ကျဉ်းရမည် ဖြစ်ပေသည်။ ဤအကြောင်းကို ရခိုင်ရိုဟင်ဂျာပြည်သူအများ လက်ခံနိုင်ရေးကို ဦးတည်ပြီ ရခိုင်အမျိုးနိုင်ငံရေးခေါင်းဆောင် ဘုံပေါက်သာကျော်၏ ရေးသားချက်များနှင့် အစ္စရေးနိုင်ငံ သား moshe yegar ၏ မှတ် တမ်းများကိုကိုးကား၍ တင် ပြလိုပါသည်။

၁၉၄၁ ခုနှစ်ဦးပိုင်းတွင် B.I.A နှင့်ဂျပန်တပ်များသည် မော်လမြိုင်၊ ပဲခူး၊ ရန်ကုန်မြို များသို့ ရောက် ရှိလာပြီး စတင်ဗုံးကြဲချိန်မှလွဲ၍ အိန္ဒိယလူမျိုးပေါင်းစုံ တို့သည်ရရာ လမ်းကြောင်းများဖြင့် ပြည် တော် ပြန်ခဲ့ကြသည်။

 

၁၉၄၂ ခုနှစ် မူဆလင်လူမျိုးများ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု

 

၁၉၄၂ ခုနှစ် မူဆလင်လူမျိုးများ အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှု

ဗြိတိသျှတို့ ဆုတ်ခွာသွားပြီး အာကန် (ရခိုင်) ပြည်နယ်တွင် အုပ်ချုပ်မှု အာဏာ မရှိသလို ဖြစ်သွားသော ၁၉၄၂ ခုနှစ် မေလတွင် U Kyaw Khin ဦးဆောင်သော အာရကန်ဗုဒ္ဓဘာသာ အစွန်းရောက်များသည် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ် သော လူမျိုးသတ်ဖြတ်မှုကို ကျူးလွန်ခဲ့ကြသည်။ ဗြိတိသျှ စစ်သားများစွာကို အာကန်ရှိ ရခိုင်နှင့် မွတ်စလင် လူမျိုးများအကြား ငြိမ်းချမ်းရေး ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် စေလွှတ်ခဲ့ရသည်။

အာကန်တွင် ဗမာတို့၏ မျိုးနွယ်ရေး အစုလိုက်အပြုံလိုက် သတ်ဖြတ်မှုသည် ၁၉၄၂ ခုနှစ် မတ်လ ၂၈ ရက်နေ့တွင် စတင်ခဲ့သည်။ မဂ် (ရခိုင်) များသည် Minbya Township ရှိ Chanbilli ရွာတွင် မူဆလင် ၅,၀၀၀ ကို သတ်ဖြတ်ခဲ့သည်။ မူဆလင်များအား ဗုဒ္ဓဘာသာတို့က တိုက်ခိုက်နေကြောင်း သတင်းသည် မြောက်ဘက်သို့ ပျံ့နှံ့သွားပြီးနောက် မူဆလင်များသည် မြို့များနှင့် ရွာများမှ ထွက်ပြေးကြရသည်။ အမျိုးသမီးများကို အဓမ္မပြုကျင့်ခံရပြီးနောက် သတ်ဖြတ်ခံရသည်။ မြို့များနှင့် ရွာများစွာ မီးရှို့ဖျက်ဆီးခံရသည်။ Rohingya များသည် မြောက်ဘက်သို့ ထွက်ပြေးသွားခဲ့ကြပြီး Buthidaung နှင့် Maungdaw မြို့နယ်များတွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ Rohingya များသည် မြို့များနှင့် ရွာများတွင် မီးလောင်နေသော မီးများကို မြင်တွေ့ခဲ့ရပြီး၊ အနောက်ဘက်မှ ထွက်ပေါ်လာသော မီးခိုးများသည် နေဝင်ချိန်ကိုပင် ဖုံးကွယ်သွားစေခဲ့သည်။ မြစ်များနှင့် ချောင်းများတွင်လည်း လူသေများ၏ အလောင်းများ ပြည့်နှက်နေခဲ့သည်။

Office of the Military Administration, North Arakan. ORDER. No. 110A-CC/42, dated the 31st December, 1942. ( မြန်မာဘာသာပြန် )

 

Office of the Military Administration, North Arakan.

ORDER. No. 110A-CC/42, dated the 31st December, 1942.

In supersession of all previous order on the subject, the following provisional arrangements are prescribed for the administration of the Muslim Area of North Arakan.

2. The Muslims Area of North Arakan comprises the whole of the Maungdaw and Buthidaung townships and that portion of the Rathedaung township which lies to the west of Mayu River. This area is under the administrative control of the Military Administrator (Lt.Col. D.C.P.Phelps) whose headquarters are at Maungdaw. The Military Administrator is assisted in the execution of his duties by the Civil Adviser (Mr. A. A. Shah, I C S).